Sorularınız mı var? Yardımcı olalım! İletişime Geçin
info@betakim.com.tr

Inositol, Inozitol, Inositol, Myo-Inositol, Cyclohexanehexol, Inosite, Inosital, Meat Sugar, Inosital, Kuersinitol, 87-89-7

Inositol, Inozitol, Inositol, Myo-Inositol, Cyclohexanehexol, Inosite, Inosital, Meat Sugar, Inosital, Kuersinitol, 87-89-7

İnozitol (Myo-İnozitol)

CAS Numarası: 87-89-7
Kimyasal Formül: C₆H₁₂O₆
Moleküler Ağırlık: 180.16 g/mol
EC Numarası: 201-781-2
Eş Anlamlılar: Myo-İnozitol, Sikloheksan-1,2,3,4,5,6-hekzol, Et Şekeri, İnozit, İnosital, Sikloheksanhekzol, Kuersinitol

1. KİMYASAL KİMLİK

Parametre Bilgi
Ürün Adı İnozitol
IUPAC Adı Sikloheksan-1,2,3,4,5,6-hekzol
CAS Numarası 87-89-7
Kimyasal Formül C₆H₁₂O₆
Moleküler Ağırlık 180.16 g/mol
EC Numarası 201-781-2
Kimyasal Sınıf Siklitol, Şeker alkolü (poliol), Vitamin benzeri bileşik
Eş Anlamlılar Myo-İnozitol, Sikloheksan-1,2,3,4,5,6-hekzol, Et Şekeri, İnozit, İnosital, Kuersinitol, Sikloheksanhekzol

2. STEREOİZOMERLER

İzomer Açıklama
Myo-İnozitol En bol bulunan ve biyolojik olarak aktif form (bu TDS)
D-Chiro-İnozitol Biyolojik olarak aktif izomer; insülin sinyalizasyonunda rol oynar
L-Chiro-İnozitol Daha az yaygın
Scyllo-İnozitol Bazı bitkilerde bulunur
Muco-İnozitol Nadir
Neo-İnozitol Nadir
Epi-İnozitol Nadir
Allo-İnozitol Nadir

Önemli Nokta: Myo-inozitol, doğada en bol bulunan stereoizomerdir ve takviyeler ile farmasötiklerde kullanılan formdur. İnsan vücudu, myo-inozitol ve D-chiro-inozitol arasında belirli bir fizyolojik oranı korur (kanda ve dokularda yaklaşık 40:1).

3. FİZİKSEL ÖZELLİKLER

Parametre Değer
Fiziksel Hal (20°C) Katı
Renk Beyaz ila kirli beyaz
Görünüm Kristal toz
Koku Kokusuz
Tat Tatlı (hafif tatlı)
Erime Noktası 224 – 227 °C (tipik 225-227°C)
Yoğunluk ~1.75 g/cm³
pH (%1 çözelti) 5.0 – 7.0 (nötr ila hafif asidik)
Higroskopiklik Hafif higroskopik

4. ÇÖZÜNÜRLÜK ÖZELLİKLERİ

Çözücü Çözünürlük (20°C)
Su 14 g/100 mL (25°C) – orta derecede çözünür
Etanol Az çözünür
Metanol Az çözünür
Aseton Pratik olarak çözünmez
Eter Pratik olarak çözünmez
Kloroform Pratik olarak çözünmez

5. KİMYASAL ÖZELLİKLER

Parametre Bilgi
Fonksiyonel Gruplar Altı hidroksil grubu (-OH)
Kimyasal Sınıf Siklitol (siklik şeker alkolü)
pKa ~12-13 (çok zayıf asit)
Optik Aktivite Optik olarak inaktiftir (mezo form)
Kararlılık Normal koşullarda kararlıdır
Uyumsuz Maddeler Güçlü oksitleyiciler, güçlü asitler
Higroskopiklik Hafif higroskopik

6. TİPİK ÜRÜN SPEKTRUMLARI (Gıda/Farmasötik Grade)

Parametre Spesifikasyon Test Yöntemi
Görünüm Beyaz kristal toz Görsel
Tayin (Myo-İnozitol, kuru bazda) %98.0 – 102.0 (min. %98.0) HPLC / Titrasyon
Erime Aralığı 224.0 – 227.0 °C USP <741>
Kurutmada Kayıp ≤ %0.5 Gravimetrik
Kızdırma Kalıntısı (Sülfatlanmış Kül) ≤ %0.1 Gravimetrik
Klorür (Cl) ≤ %0.005 (50 ppm) Titrasyon
Sülfat (SO₄) ≤ %0.006 (60 ppm) Türbidimetrik
Kalsiyum (Ca) Geçer test AAS / Titrasyon
Demir (Fe) ≤ %0.0005 (5 ppm) AAS
Ağır Metaller (Pb olarak) ≤ 10 ppm AAS/ICP
Arsenik (As) ≤ 3 ppm AAS
Kurşun (Pb) ≤ 4 mg/kg (4 ppm) AAS
Kadmiyum (Cd) ≤ 0.1 ppm AAS
Civa (Hg) ≤ 0.1 ppm AAS
Toplam Plak Sayısı ≤ 1.000 cfu/g Plak Sayımı
Maya ve Küf ≤ 100 cfu/g Plak Sayımı
E. coli Negatif PCR/Kültür
Salmonella (25g'de) Negatif PCR/Kültür

7. ÜRETİM SÜRECİ

Adım Açıklama
Hammadde Fitin (fitik asit – kalsiyum/magnezyum tuzu) pirinç kepeği, mısır ıslatma suyu veya diğer bitki kaynaklarından
Adım 1 – Hidroliz Fitin, yüksek basınçlı reaktörde asidik ortamda hidrolize edilir → İnozitol + Fosforik asit
Adım 2 – Nötralizasyon pH 7-8'e kalsiyum hidroksit (Ca(OH)₂) eklenir (kalsiyum fosfat çökelir)
Adım 3 – Filtrasyon/Santrifüj Kalsiyum fosfat uzaklaştırılır
Adım 4 – Renk Giderme Aktif karbon ile renk giderilir
Adım 5 – Kristalizasyon İnozitol çözeltiden kristallendirilir
Adım 6 – Kurutma ve Öğütme Nihai kristal toz kurutulur ve öğütülür
Alternatif Yöntem Mikrobiyal fermantasyon (maya veya bakteri ile) – daha sürdürülebilir, giderek daha fazla kullanılmaktadır

Alternatif Üretim: Mikrobiyal fermantasyon yöntemleri, fitik asit hidrolizine daha sürdürülebilir ve uygun maliyetli bir alternatif olarak popülerlik kazanmaktadır.

8. DOĞAL KAYNAKLAR

Besin Kaynağı İnozitol İçeriği
Pirinç Kepeği Çok yüksek (birincil ticari kaynak)
Mısır Yüksek (mısır ıslatma suyu)
Buğday Kepeği Yüksek
Yulaf Orta
Baklagiller (Fasulye, Mercimek) Orta
Kuruyemişler Orta
Turunçgiller Düşük
Kavun Düşük

Not: Myo-inozitol bitki ve hayvanlarda yaygın olarak bulunur. En yüksek konsantrasyonlar tahıl kepeklerinde (pirinç, buğday, mısır) bulunur.

9. FONKSİYONEL ÖZELLİKLER

Fonksiyon Açıklama
Hücre Zarı Bileşeni Myo-inozitol, fosfatidilinozitol (PI) ve fosfoinozitidlere dahil edilir – hücre zarı yapısı ve fonksiyonu için gereklidir
İkinci Haberci Öncüsü Fosfatidilinozitol 4,5-bifosfat (PIP2), IP3 (inozitol trifosfat) ve DAG (diasilgliserol) hidrolize olur – hücre içi kalsiyum sinyalizasyonu için kritiktir
İnsülin Duyarlılaştırıcı Myo-inozitol ve D-chiro-inozitol insülin mediatörleri olarak hareket eder; insülin duyarlılığını iyileştirir
Ozmolit Hücreleri ozmotik stresten korur
Antioksidan Aktivite Antioksidan aktivite gösterir; AGE'lerin (İleri Glikasyon Son Ürünleri) olumsuz etkilerini azaltır
Nörotransmitter Modülasyonu Serotonin ve dopamin sistemlerini etkiler; merkezi sinir sistemi üzerinde sakinleştirici etki

10. BİYOLOJİK ROLLER

Rol Açıklama
İnsülin Sinyal Transdüksiyonu Myo-inozitol ve D-chiro-inozitol insülin etkisinin anahtar mediatörleridir; inozitol fosfoglikanlar (IPG'ler) insülin ikinci habercileri olarak hareket eder
Over Fonksiyonu Over steroidogenezini düzenler; kandaki sağlıklı myo-inozitol/D-chiro-inozitol oranını korur (fizyolojik ~40:1)
Nörotransmitter Sistemleri Serotonin, dopamin ve noradrenalin sinyalizasyonunu etkiler; antidepresan ve anti-anksiyete etkileri
Lipid Metabolizması Yağlı karaciğeri önler; trigliseritlerin karaciğerden atılımını destekler
Fetal Gelişim Erken gebelikte nöral tüp kapanması için kritiktir
Hücre Sinyalizasyonu Fosfoinozitid yolağı (IP3/DAG) kalsiyum salınımını ve protein kinaz C (PKC) aktivasyonunu düzenler

11. KULLANIM ALANLARI – GIDA VE İÇECEK

Uygulama Fonksiyonu Tipik Kullanım Seviyesi
Bebek Mamaları Bebek beyni ve göz gelişimi için esansiyel besin maddesi; anne sütü bileşimini taklit etmek için eklenir 50-150 mg/100 kcal
Fonksiyonel İçecekler Enerji içecekleri, spor içecekleri ve wellness içeceklerine eklenir 100-500 mg/porsiyon
Vitamin Takviyeleri B vitamini benzeri bileşik; B kompleksi ve multivitamin formülasyonlarında bulunur 250-1000 mg/tablet
Zenginleştirilmiş Gıdalar Tahıllar, beslenme barları ve protein tozlarına eklenir 100-500 mg/porsiyon
İşlenmiş Et Ürünleri Besin takviyesi olarak kullanılır (minör kullanım) Gerektiği kadar

Düzenleyici Durum: Gıda ve içeceklerde kullanım için GRAS (Genel Olarak Güvenli Kabul Edilir).

12. KULLANIM ALANLARI – DİYET TAKVİYELERİ (İnsan)

Uygulama Fonksiyonu Tipik Günlük Doz Klinik Kanıt
PKOS (Polikistik Over Sendromu) İnsülin duyarlılığını iyileştirir; ovulasyonu geri kazandırır; metabolik parametreleri iyileştirir; hiperandrojenizmi azaltır 2.000 – 4.000 mg/gün (myo-inozitol tek başına veya D-chiro ile 40:1 oranında kombine) Güçlü kanıt
İnsülin Direnci / Metabolik Sendrom İnsülin duyarlılaştırıcı olarak etki eder; glukoz metabolizmasını iyileştirir 2.000 – 4.000 mg/gün İyi kanıt
Tip 2 Diyabet İnsülin duyarlılığını iyileştirir; kan şekerini düşürür 1.000 – 2.000 mg/gün Orta kanıt
Depresyon ve Anksiyete Serotonin reseptörlerini modüle eder; MSS üzerinde sakinleştirici etki 6.000 – 12.000 mg/gün (yüksek doz) İyi kanıt
Panik Bozukluk Panik atakların sıklığını ve şiddetini azaltır 6.000 – 12.000 mg/gün İyi kanıt
Gestasyonel Diyabet (GDM) Gebelikte insülin duyarlılığını iyileştirir; insülin tedavisi ihtiyacını azaltır 2.000 – 4.000 mg/gün Gelişmekte olan kanıt
Erkek Fertilitesi Sperm kalitesini ve hareketliliğini iyileştirir 2.000 – 4.000 mg/gün Orta kanıt
Nörodejeneratif Bozukluklar Potansiyel nöroprotektif etkiler (Alzheimer, Parkinson, Huntington) Araştırma aşaması Ön

Ana Klinik Uygulamalar:

  • PKOS (Polikistik Over Sendromu): Myo-inozitol, metformine etkili bir alternatif olarak kabul edilir. 40:1 oranında kombine myo-inozitol ve D-chiro-inozitol yaygın olarak kullanılır (kandaki fizyolojik oran). Klinik çalışmalar iyileştirilmiş ovulasyon, adet düzeni ve metabolik parametreler göstermiştir.

  • Depresyon ve Panik Bozukluk: Yüksek doz inositol (6-12 g/gün), bazı çalışmalarda SSRI'larla karşılaştırılabilir antidepresan ve anti-anksiyete etkileri göstermiştir.

  • Metabolik Sağlık: Myo-inozitol, insülin duyarlılaştırıcı olarak etki ederek glukoz metabolizmasını iyileştirir ve insülin direncini azaltır.

13. KULLANIM ALANLARI – FARMASÖTİK

Uygulama Fonksiyonu
PKOS Tedavisi İnsülin duyarlılaştırıcı; ovulasyon indüksiyonu; hormonal düzenleme
Nöral Tüp Defektlerinin Önlenmesi Fetal nöral tüp kapanması için kritiktir (folik asit ile sinerjistik etki gösterir)
Gestasyonel Diyabet Yönetimi Gebelikte insülin duyarlılığını iyileştirir
Lipid Düşürücü (Karaciğer Sağlığı) Yağlı karaciğer hastalığını önler ve tedavi eder
Yenidoğan Solunum Sıkıntısı Sendromu Sürfaktan bileşeni (fosfatidilinozitol) – prematüre bebeklerde kullanılır
Total Parenteral Beslenme (TPN) Total parenteral beslenme formülasyonlarının bileşeni

14. KULLANIM ALANLARI – KOZMETİK VE KİŞİSEL BAKIM

Uygulama Fonksiyonu Tipik Konsantrasyon
Saç Kremleri Nemlendirici; antistatik ajan; saçın yönetilebilirliğini iyileştirir %0.5 – 2.0
Nemlendiriciler (Kremler, Losyonlar) Nemlendirici; cilt hidrasyonu; anti-yaşlanma (antioksidan) %0.5 – 2.0
Anti-Yaşlanma Serumları Antioksidan; cilt onarımı; hücre yenilenmesini uyarır %0.5 – 2.0
Cilt Bariyeri Onarımı Cilt bariyer fonksiyonunu destekler; hidrasyonu iyileştirir %0.5 – 1.0
Ağız Bakım Ürünleri Nemlendirici; tat taşıyıcı %0.1 – 0.5

INCI Adı: Inositol (veya Myo-Inositol)

15. KULLANIM ALANLARI – HAYVAN YEMİ (Veteriner)

Hayvan Türü Fonksiyonu Tipik Kullanım Oranı
Akvakültür (Balık, Karides) Büyüme teşvik edici; yem dönüşümünü iyileştirir; stres direnci 500 – 2.000 mg/kg yem
Kanatlı (Etlik Piliç, Yumurta Tavuğu) Büyüme teşviki; yumurta kabuğu kalitesini iyileştirir; lipid metabolizması 500 – 1.000 mg/kg yem
Domuz Büyüme teşvik edici; karaciğer sağlığı; lipid metabolizması 500 – 1.000 mg/kg yem
Evcil Hayvanlar (Köpek, Kedi) Deri ve tüy sağlığı; antioksidan; eklem sağlığı 100 – 500 mg/gün

16. KULLANIM ALANLARI – HÜCRE KÜLTÜRÜ VE BİYOTEKNOLOJİ

Uygulama Fonksiyonu
Hücre Kültürü Besiyeri Birçok memeli hücre hattı için esansiyel bileşen (özellikle rekombinant protein üretimi için CHO hücreleri)
Araştırma Fosfoinozitid sinyalizasyon yolağı çalışmaları (IP3/DAG yolağı)
Biyoteknoloji İnozitol fosfatların ve diğer türevlerin üretimi

17. KARŞILAŞTIRMA: MYO-İNOZİTOL vs. D-CHİRO-İNOZİTOL

Özellik Myo-İnozitol D-Chiro-İnozitol
Yapı En bol bulunan stereoizomer Nadir stereoizomer
Fizyolojik Oran (Kan) ~40 kısım ~1 kısım
Birincil Rol İkinci haberci öncüsü İnsülin mediatörü
İnsülin Duyarlılığı İyileştirir (orta) İyileştirir (güçlü)
Over Fonksiyonu Foliküler gelişimi destekler Steroidogenezi modüle eder
PKOS Tedavisi Ovulasyonu geri kazandırır Hiperandrojenizmi azaltır
PKOS'ta Optimal Oran 40:1 (myo:D-chiro) 40:1 (myo:D-chiro)
Maliyet Orta Daha yüksek (daha pahalı)

Klinik Önemli Not: İnsan kan ve dokularındaki fizyolojik myo-inozitol ve D-chiro-inozitol oranı yaklaşık 40:1'dir. Bu oran normal over ve metabolik fonksiyon için kritiktir. PKOS, değişmiş bir oran (myo-inozitole göre daha yüksek D-chiro-inozitol) ile ilişkilidir. PKOS tedavisi için 40:1 oranında takviye önerilmektedir.

18. DÜZENLEYİCİ DURUM

Bölge/Kurum Durum
FDA (ABD) Gıda ve takviyelerde kullanım için GRAS (Genel Olarak Güvenli Kabul Edilir)
AB Yeni gıda bileşeni ve diyet takviyesi olarak onaylı
EFSA Önerilen alım seviyelerinde güvenli kabul edilir
Türkiye (TGK) Gıda takviyelerinde kullanım için onaylı
JECFA (WHO) Kabul Edilebilir Günlük Alım (ADI) belirtilmemiştir (düşük toksisite)

GRAS Durumu: İnozitol (myo-inozitol), gıda ve içeceklerde porsiyon başına 100 mg'a kadar seviyelerde besin takviyesi olarak kullanım için ABD'de GRAS statüsüne sahiptir (kendinden onaylı GRAS).

19. DEPOLAMA VE ELLEME

Parametre Gereklilik
Depolama Sıcaklığı 15-30°C (oda sıcaklığı, serin, kuru)
Kap Sıkıca kapalı (HDPE variller, torbalar, fiber variller)
Nem Düşük nem (hafif higroskopiktir)
Işık Koruması Doğrudan güneş ışığından koruyun
Uyumsuz Maddeler Güçlü oksitleyiciler, güçlü asitler
Raf Ömrü Uygun depolamada 24-36 ay
Özel Önlemler Nem emiliminden kaçının; kabı sıkıca kapalı tutun.

20. ÖZET VE KRİTİK BİLGİLER

Tanım: İnozitol (Myo-İnozitol, CAS 87-89-7), altı hidroksil grubuna sahip altı karbonlu siklik bir şeker alkolüdür (siklitol). Beyaz, kristal bir tozdur, hafif tatlı bir tada sahiptir, erime noktası 224-227°C'dir ve suda orta derecede çözünür (25°C'de 14 g/100 mL). Myo-inozitol, inositolün en bol bulunan ve biyolojik olarak aktif stereoizomeridir ve vitamin benzeri bir bileşik olarak kabul edilir (eski sınıflandırmada Vitamin B8). Doğada yaygın olarak bulunur; en yüksek konsantrasyonlar pirinç kepeği, mısır ve buğday kepeğinde bulunur. İnozitol ticari olarak pirinç kepeğinden fitik asit (fitin) hidrolizi veya mikrobiyal fermantasyon ile üretilir.

Ana Avantajlar:

  • Hücre zarlarının temel bileşeni (fosfatidilinozitol)

  • Temel ikinci haberci öncüsü (IP3/DAG sinyalizasyon yolağı)

  • İnsülin duyarlılaştırıcı olarak etki eder (insülin mediatörü)

  • PKOS'ta metabolik ve üreme sağlığını iyileştirir

  • Nörotransmitter sistemlerini modüle eder (serotonin, dopamin)

  • Düşük toksisite (LD₅₀ >5.000 mg/kg)

  • Gıda ve takviye kullanımı için GRAS statüsü

Ana Sınırlamalar/Önlemler:

  • Hafif higroskopiktir (kuru depolama gerektirir)

  • Yüksek dozlar (6-12 g/gün) hafif gastrointestinal rahatsızlığa neden olabilir (şişkinlik, bulantı)

  • Klasik bir vitamin değildir (vücut küçük miktarlarda sentezleyebilir)

  • Diğer şeker alkollerine kıyasla sınırlı su çözünürlüğü

  • Bazı dolgu maddelerinden daha yüksek maliyet

Sektörlere Göre Başlıca Uygulamalar:

Sektör Birincil Kullanımlar
Gıda ve İçecek Bebek mamaları, fonksiyonel içecekler, vitamin takviyeleri, zenginleştirilmiş gıdalar
Diyet Takviyeleri PKOS, insülin direnci, depresyon, panik bozukluk, metabolik sağlık
Farmasötik PKOS tedavisi, nöral tüp defekti önleme, gestasyonel diyabet, TPN
Kozmetik Saç kremleri, nemlendiriciler, anti-yaşlanma serumları (nemlendirici, antioksidan)
Hayvan Yemi Akvakültür, kanatlı, domuz (büyüme teşvik edici, lipid metabolizması)
Hücre Kültürü Memeli hücre kültürü besiyeri (rekombinant proteinler için CHO hücreleri)

Klinik Uygulama Özeti:

Durum Tipik Doz Kanıt Seviyesi
PKOS 2.000 – 4.000 mg/gün (myo-inozitol tek başına veya D-chiro ile 40:1) Güçlü
Depresyon / Anksiyete 6.000 – 12.000 mg/gün İyi
İnsülin Direnci 2.000 – 4.000 mg/gün İyi
Gestasyonel Diyabet 2.000 – 4.000 mg/gün Gelişmekte olan
Erkek Fertilitesi 2.000 – 4.000 mg/gün Orta

İnozitol İzomerlerinin Karşılaştırması:

İzomer Myo-İnozitol D-Chiro-İnozitol
Bolluk En bol (ticari) Nadir
Fizyolojik Oran 40 kısım 1 kısım
Birincil Rol İkinci haberci öncüsü İnsülin mediatörü
PKOS Oranı 40:1 (D-chiro ile) 40:1 oranında 1 kısım

Güvenlik Özeti:

  • Çok düşük akut toksisite (LD₅₀ >5.000 mg/kg)

  • Gıda ve takviye kullanımı için GRAS

  • Önerilen dozlarda (2-4 g/gün) genellikle iyi tolere edilir

  • Yüksek dozlar (6-12 g/gün) hafif GI rahatsızlığa neden olabilir

  • Normal koşullar altında tehlikeli olarak sınıflandırılmamıştır

Depolama: Serin, kuru, sıkıca kapalı kaplar; 24-36 ay raf ömrü.

Sonuç: Myo-İnozitol (CAS 87-89-7), hücre zarı yapısı, hücre içi sinyalizasyon (IP3/DAG yolağı), insülin sinyal transdüksiyonu ve nörotransmitter modülasyonu için gerekli olan doğal olarak oluşan bir siklitol (şeker alkolü)'dür. PKOS (polikistik over sendromu), insülin direnci, metabolik bozukluklar, depresyon ve anksiyete için diyet takviyelerinde yaygın olarak kullanılır. Gıda endüstrisinde bebek mamalarına, fonksiyonel içeceklere ve vitamin takviyelerine eklenir. Kozmetikte nemlendirici ve antioksidan olarak işlev görür. Hayvan yeminde akvakültür, kanatlı ve domuzlarda büyümeyi teşvik eder ve yem dönüşümünü iyileştirir. Güçlü güvenlik profili, GRAS statüsü ve metabolik ve üreme sağlığı uygulamaları için artan klinik kanıtlarla myo-inozitol, nutrasötik ve fonksiyonel gıda endüstrilerinde önemli bir bileşendir.

Resimler

Sorularınız mı var? Yardımcı olalım!

Etkili İş Çözümleri? — İletişime Geçin
Sürükle