Sorularınız mı var? Yardımcı olalım! İletişime Geçin
info@betakim.com.tr

Kolin Klorür, Choline Chloride, Choline Hydrochloride, Choline chlorhydrate, Cholinium chloride, E1001iii, 67-48-1

Kolin Klorür, Choline Chloride, Choline Hydrochloride, Choline chlorhydrate, Cholinium chloride, E1001iii, 67-48-1

Kolin Klorür

CAS Numarası: 67-48-1
Kimyasal Formül: C₅H₁₄ClNO
Moleküler Ağırlık: 139.62 g/mol
EC Numarası: 200-655-4
E Numarası: E1001(iii)
Eş Anlamlılar: Kolin Hidroklorür, (2-Hidroksietil)trimetilamonyum klorür, Cholini chloridum, Kolin klorhidrat, Kolinyum klorür, (β-Hidroksietil)trimetilamonyum klorür

1. KİMYASAL KİMLİK

Parametre Bilgi
Ürün Adı Kolin Klorür
IUPAC Adı (2-Hidroksietil)trimetilamonyum klorür
CAS Numarası 67-48-1
Kimyasal Formül C₅H₁₄ClNO
Moleküler Ağırlık 139.62 g/mol
EC Numarası 200-655-4
E Numarası E1001(iii)
Kimyasal Sınıf Kuaterner amonyum tuzu, B4 Vitamini (su vitamini benzeri bileşik)
Eş Anlamlılar Kolin Hidroklorür, (2-Hidroksietil)trimetilamonyum klorür, Cholini chloridum, Kolin klorhidrat, Kolinyum klorür, (β-Hidroksietil)trimetilamonyum klorür

2. FİZİKSEL ÖZELLİKLER

Parametre Değer
Fiziksel Hal (20°C) Katı
Renk Beyaz ila kirli beyaz
Görünüm Kristal toz
Koku Hafif karakteristik (amin benzeri)
Tat Güçlü, acı, rahatsız edici
Erime Noktası 302 – 305 °C (bozunur)
Yoğunluk (20°C) 1.07 g/cm³ (%70 çözelti olarak)
Higroskopiklik Çok yüksek (kuvvetle nem çekici)
pH (%50 çözelti, 25°C) 5.0 – 6.5 (hafif asidik)
Yığın Yoğunluğu 0.35 – 0.55 g/cm³ (toz formu)

3. ÇÖZÜNÜRLÜK ÖZELLİKLERİ

Çözücü Çözünürlük
Su (20°C) Çok iyi çözünür (>650 g/L)
Etanol Çözünür
Metanol Çözünür
Aseton Az çözünür
Kloroform Az çözünür
Benzen Çözünmez
Dietil Eter Çözünmez

4. TERMODİNAMİK ÖZELLİKLER

Parametre Değer
Bozunma Sıcaklığı >300°C
Yanma Isısı ~2.500 kJ/mol (tahmini)

5. KİMYASAL ÖZELLİKLER VE REAKTİVİTE

Parametre Bilgi
Kimyasal Sınıf Kuaterner amonyum tuzu
Fonksiyonel Gruplar Hidroksil (-OH) + Kuaterner amonyum (N⁺)
pH Kararlılığı Geniş pH aralığında kararlıdır (4-9)
Higroskopiklik Çok yüksek – havadan nemi hızla emer
Uyumsuz Maddeler Güçlü oksitleyiciler, güçlü bazlar (bozunmaya neden olur)
Kararlılık Normal depolama koşullarında kararlıdır (kuru, kapalı)
Hidroliz Nötr/asidik çözeltilerde kararlıdır; güçlü alkalide bozunur

6. ÜRETİM SÜRECİ

Adım Açıklama
Hammaddeler Trimetilamin + Etilen oksit + Hidroklorik asit (veya etilen klorohidrin)
Reaksiyon Tipi Kuaternerleşme (Quaternization)
Reaksiyon (Etilen oksit yolu) Trimetilamin + Etilen oksit → Kolin hidroksit + HCl → Kolin klorür
Reaksiyon (Etilen klorohidrin yolu) Trimetilamin + Etilen klorohidrin → Kolin klorür
Saflaştırma Kristalizasyon, filtrasyon, kurutma
Ürün Formları Toz (%50, %60, %75), Sıvı (%70, %75 sulu çözelti), Silika kaplı (serbest akışlı)

Basitleştirilmiş Reaksiyon (Etilen klorohidrin yolu):
(CH₃)₃N + Cl-CH₂-CH₂-OH → (CH₃)₃N⁺-CH₂-CH₂-OH • Cl⁻

7. TİPİK ÜRÜN SPEKTRUMLARI

Parametre Toz (%75) Sıvı (%70) Silika Kaplı Test Yöntemi
Kolin Klorür İçeriği ≥ %75.0 ≥ %70.0 ≥ %50.0 Titrasyon/HPLC
Nem ≤ %2.0 %30-32 ≤ %5.0 Karl Fischer
pH (%50 çözelti) 5.0 – 6.5 5.0 – 6.5 5.0 – 6.5 Potansiyometrik
Trimetilamin (TMA) ≤ %0.1 ≤ %0.1 ≤ %0.1 GC
Ağır Metaller (Pb olarak) ≤ 10 ppm ≤ 10 ppm ≤ 10 ppm AAS/ICP
Arsenik (As) ≤ 2 ppm ≤ 2 ppm ≤ 2 ppm AAS
Kurşun (Pb) ≤ 5 ppm ≤ 5 ppm ≤ 5 ppm AAS
Partikül Boyutu (20 mesh'te) ≥ %95 ≥ %95 Elek analizi

8. TİCARİ FORMLAR

Form Konsantrasyon Taşıyıcı Tipik Kullanım Avantajlar
Toz (Mısır koçanı) %50 Mısır koçanı gritleri Hayvan yemi Serbest akışlı, ekonomik
Toz (Silika) %50-60 Silikon dioksit Hayvan yemi Serbest akışlı, düşük toz
Sıvı (Sulu) %70-75 Su Sıvı yem, endüstriyel Kolay dozlama, homojen
Saf Kolin Klorür %98-99 Yok Farmasötik, araştırma En yüksek saflık

9. BİYOLOJİK FONKSİYONLAR

Fonksiyon Açıklama
Asetilkolin Öncüsü Hafıza ve kas kontrolü için nörotransmitter olan asetilkolin sentezi için gereklidir
Fosfolipid Sentezi Fosfatidilkolin (lesitin) bileşeni – hücre zarı yapısı için kritiktir
Karaciğer Sağlığı Yağlı karaciğeri önler; yağ metabolizmasını düzenler (lipotropik ajan)
Metil Donörü Bir karbon metabolizmasına katılır (metiyonin döngüsü)
Fetal Beyin Gelişimi Gebelikte nöral tüp kapanması ve beyin gelişimi için kritiktir

Ana Biyolojik Rol: Kolin, ne bir vitamin ne de bir mineral olan, ancak B vitaminlerine benzer fonksiyonları nedeniyle sıklıkla B grubu ile ilişkilendirilen esansiyel bir besin maddesidir (vitamin benzeri bileşik).

10. KULLANIM ALANLARI – HAYVAN YEMİ (Birincil Kullanım – Üretimin >%80'i)

Hayvan Türü Fonksiyonu Tipik Kullanım Oranı
Etlik Piliç Büyüme teşviki, yem dönüşümü, bacak sağlığı 300 – 600 g/ton yem
Yumurta Tavuğu Yumurta üretimi, yumurta boyutu, kabuk kalitesi 300 – 500 g/ton yem
Domuz Büyüme, yavru sayısı, splay leg önleme 200 – 500 g/ton yem
Süt Sığırı Süt üretimi, karaciğer sağlığı (yağlı karaciğer önleme) 15 – 30 g/hayvan/gün
Besi Sığırı Büyüme, yem dönüşümü 5 – 15 g/hayvan/gün
Akvakültür (Balık, Karides) Büyüme, hayatta kalma, stres direnci 500 – 2.000 mg/kg yem

Hayvan Beslemede Ana Faydalar:

  • Büyüme hızını ve yem dönüşüm oranını (FCR) iyileştirir

  • Kanatlılarda perosis (bacak zayıflığı) önler

  • Yumurta tavuklarında ve süt sığırlarında yağlı karaciğer sendromunu önler

  • Bağışıklık fonksiyonunu artırır

  • Yumurta üretimini ve kuluçka randımanını iyileştirir

11. KULLANIM ALANLARI – İNSAN BESLENMESİ VE DİYET TAKVİYELERİ

Uygulama Fonksiyonu Tipik Doz
Beyin Sağlığı Takviyeleri Hafıza geliştirme, bilişsel fonksiyon 250 – 1.000 mg/gün
Karaciğer Sağlığı Yağlı karaciğeri önler; karaciğer fonksiyonunu destekler 250 – 500 mg/gün
Gebelik Takviyeleri Fetal beyin gelişimi (nöral tüp kapanması) 450 – 550 mg/gün
Sporcu Beslenmesi Kas fonksiyonu, toparlanma 500 – 2.000 mg/gün
Kardiyovasküler Sağlık Homosistein seviyelerini düşürür 250 – 500 mg/gün

Yeterli Alım (AI) – Yetişkinler: 425 – 550 mg/gün (cinsiyet ve gebelik durumuna bağlı olarak)

12. KULLANIM ALANLARI – FARMASÖTİK

Uygulama Fonksiyonu
Nörolojik Destek Alzheimer hastalığı desteği (asetilkolin öncüsü)
Hepatoprotektif Karaciğer hastalığı tedavisi (yağlı karaciğer, siroz)
Enjekte Edilebilir Formülasyonlar Parenteral beslenme (TPN) – kolin bileşeni
Bebek Mamaları Bebek beyin gelişimi için esansiyel besin maddesi

13. KULLANIM ALANLARI – ENDÜSTRİYEL

Uygulama Fonksiyonu
Hidrolik Kırma (Petrol ve Gaz) Kil kontrol katkısı (şeyl formasyonlarında kil şişmesini önler)
Sondaj Sıvıları Şeyl stabilize edici, kil inhibitörü
Su Arıtma Korozyon inhibitörü
Kimyasal Sentez Diğer kuaterner amonyum bileşikleri için ara ürün
Elektronik Lehimleme için flux
Tekstil Yumuşatıcı, antistatik ajan

14. KARŞILAŞTIRMA: KOLİN KLORÜR vs. DİĞER KOLİN FORMLARI

Özellik Kolin Klorür Kolin Bitartrat Fosfatidilkolin (Lesitin) Betain (Trimetilglisin)
Kolin İçeriği %100 (tuz olarak) ~%41 ~%15-20 %0 (sadece metil donörü)
Su Çözünürlüğü Çok yüksek Yüksek Düşük Çok yüksek
Tat Acı, rahatsız edici Daha az acı Yumuşak Tatlı
Higroskopiklik Çok yüksek Orta Düşük Yüksek
Birincil Kullanım Hayvan yemi İnsan takviyeleri İnsan takviyeleri Metil donörü
Maliyet Düşük Orta Yüksek Düşük

15. KARŞILAŞTIRMA: KOLİN KLORÜR vs. BETAİN

Özellik Kolin Klorür Betain (Trimetilglisin)
Yapı Kuaterner amonyum Trimetilglisin
Fonksiyon Asetilkolin öncüsü, fosfolipid sentezi Sadece metil donörü
Kolin İçeriği Evet (%100 tuz olarak) Yok
Tat Acı Tatlı
Maliyet Düşük Düşük
Hayvan Yemi Kullanımı Büyüme, yumurta üretimi Ozmolit, metil donörü
Sinerji Her ikisi de yemlerde birlikte kullanılır Her ikisi de yemlerde birlikte kullanılır

Not: Betain, metil donörü olarak kolinin yerini kısmen alabilir ancak kolinin asetilkolin veya fosfolipid fonksiyonlarının yerini alamaz.

16. HAYVAN YEMİNDE KOLİN KLORÜR – BESLENME GEREKSİNİMLERİ

Hayvan Gereksinim (mg kolin/kg yem) Fonksiyonu
Etlik Piliç (başlangıç) 1.300 – 1.800 Büyüme, bacak sağlığı
Etlik Piliç (büyüme) 1.000 – 1.500 Büyüme, yem dönüşümü
Yumurta Tavuğu 1.000 – 1.300 Yumurta üretimi, yumurta boyutu
Domuz (başlangıç) 1.000 – 1.500 Büyüme, splay leg önleme
Domuz (büyüme/bitirme) 500 – 1.000 Büyüme
Süt Sığırı (geçiş) 15-30 g/inek/gün Karaciğer sağlığı, süt üretimi

17. AVANTAJLAR VE FAYDALAR

Avantaj Açıklama
Esansiyel Besin Maddesi Normal büyüme, karaciğer fonksiyonu, beyin gelişimi için gereklidir
Uygun Maliyetli Hayvan yemi için en ucuz kolin kaynağı
Yüksek Biyoyararlanım Hayvanlar ve insanlar tarafından kolayca emilir ve kullanılır
Çok Yönlü Yem, gıda, takviye, farmasötik ve endüstriyel uygulamalarda kullanılır
FDA Onaylı Hayvan yemi ve insan gıdasında kullanım için GRAS statüsü
Suda Çözünür Sıvı formülasyonlara kolayca dahil edilebilir

18. GÜVENLİK VE TOKSİKOLOJİK PROFİL

Parametre Değer
Akut oral toksisite (sıçan, LD₅₀) 3.000 – 6.000 mg/kg (düşük ila orta toksisite)
Akut dermal toksisite (tavşan, LD₅₀) >2.000 mg/kg
Cilt tahrişi Tahriş edici değil ila hafif tahriş edici
Göz tahrişi Hafif tahriş edici
Cilt hassasiyeti Hassaslaştırıcı değildir
Kanserojenite Kanserojen olarak sınıflandırılmamıştır
Mutajenite Negatif

GHS Sınıflandırması (Kolin Klorür – toz formu):

Tehlike Sınıfı Açıklama
Sınıflandırılmamıştır Genellikle tehlikeli olarak sınıflandırılmamıştır (tehlikeli mal değildir)

Potansiyel Yan Etkiler (İnsan – yüksek dozlar):

  • Bulantı, kusma (7-10 g/gün üzeri)

  • İshal (ozmotik etki)

  • Bazı bireylerde balıksı vücut kokusu (trimetilamin parçalanmasından)

19. DEPOLAMA VE ELLEME

Parametre Gereklilik
Depolama Sıcaklığı 15-30°C (oda sıcaklığı)
Nem Çok düşük nem (kuvvetle higroskopiktir – havadan nemi emer)
Kap Sıkıca kapalı (plastik astarlı torbalar, variller, FIBC)
Uyumsuz Maddeler Güçlü oksitleyiciler, güçlü bazlar
Koruma Nemden uzak tutun; kuru, iyi havalandırılmış alanda saklayın
Raf Ömrü 12-24 ay (forma bağlıdır; sıvı formlar daha kısadır)
Özel Önlemler Sızdırmaz kaplar kullanın; açıldıktan sonra hızla kullanın. Toz, neme maruz kalırsa topaklanabilir.

20. ÖZET VE KRİTİK BİLGİLER

Tanım: Kolin Klorür (CAS 67-48-1), bir kuaterner amonyum tuzu ve suda çözünür, vitamin benzeri esansiyel bir besin maddesidir. Beyaz ila kirli beyaz, yüksek derecede higroskopik bir kristal tozdur ve suda çok yüksek çözünürlüğe (>650 g/L) sahiptir. Kolin klorür, hayvan yemi, insan takviyeleri ve endüstriyel uygulamalarda kullanılan en yaygın ve uygun maliyetli kolin formudur. Trimetilamin ve etilen oksit veya etilen klorohidrin reaksiyonu ile üretilir.

Ana Avantajlar:

  • Büyüme, beyin gelişimi ve karaciğer fonksiyonu için esansiyel besin maddesi

  • En uygun maliyetli kolin kaynağı (hayvan yeminin >%80'inde kullanılır)

  • Yüksek su çözünürlüğü ve biyoyararlanım

  • Çok yönlü – yem, gıda, takviye, farmasötik, endüstriyel

  • FDA GRAS statüsü

  • İyi bilinen güvenlik profili

Ana Sınırlamalar/Önlemler:

  • Çok yüksek higroskopiklik (nemi hızla emer – sızdırmaz kaplar gerektirir)

  • Acı, rahatsız edici tat (insan takviyelerinde maskeleme gerektirir)

  • Higroskopik formlar neme maruz kalırsa topaklanabilir veya sıvılaşabilir

  • Yüksek dozlar (insan) bazı bireylerde balıksı kokuya neden olabilir (trimetilamin)

Sektörlere Göre Başlıca Uygulamalar:

Sektör Birincil Kullanımlar
Hayvan Yemi Büyüme teşviki, yem dönüşümü, yumurta üretimi, karaciğer sağlığı (kanatlı, domuz, sığır, akvakültür) – üretimin >%80'i
İnsan Beslenmesi Diyet takviyeleri (beyin sağlığı, karaciğer sağlığı, gebelik), sporcu beslenmesi
Farmasötik Parenteral beslenme (TPN), nörolojik destek, karaciğer hastalığı tedavisi
Endüstriyel Hidrolik kırma (kil kontrolü), sondaj sıvıları, su arıtma, lehimleme flux'u

Ticari Form Karşılaştırması:

Form Konsantrasyon Birincil Kullanım
Toz (mısır koçanı) %50 Hayvan yemi (ekonomik)
Toz (silika) %50-60 Hayvan yemi (serbest akışlı)
Sıvı (sulu) %70-75 Sıvı yem, endüstriyel
Saf kolin klorür %98-99 Farmasötik, araştırma

Güvenlik Özeti:

  • Düşük ila orta akut toksisite (oral LD₅₀ 3.000-6.000 mg/kg)

  • Normal koşullar altında tehlikeli olarak sınıflandırılmamıştır

  • Yüksek dozlar bulantı, ishale neden olur (ozmotik etki)

  • Kuru ortamda işleyin (kuvvetle higroskopiktir)

Depolama: Serin, kuru, sıkıca kapalı kaplar; nemden koruyun; 12-24 ay raf ömrü.

Sonuç: Kolin Klorür, esansiyel bir besin maddesidir ve hayvan beslemesinde en yaygın kullanılan kolin kaynağıdır (üretimin >%80'i). Kanatlı, domuz, sığır ve akvakültürde büyüme, yem dönüşümü, yumurta üretimi, karaciğer sağlığı ve beyin gelişimi için kritiktir. Ayrıca insan diyet takviyelerinde (beyin sağlığı, gebelik), farmasötiklerde (parenteral beslenme, karaciğer desteği) ve endüstriyel uygulamalarda (hidrolik kırma kil kontrolü) kullanılır. Yüksek higroskopik olmasına ve acı bir tada sahip olmasına rağmen, düşük maliyeti, yüksek biyoyararlanımı ve kanıtlanmış etkinliği, onu hayvan yemi endüstrisi için tercih edilen kolin kaynağı yapmaktadır. FDA GRAS statüsü ve iyi bilinen güvenlik profili, insan beslenmesi ve gıda uygulamalarında kullanımını desteklemektedir.

Resimler

Sorularınız mı var? Yardımcı olalım!

Etkili İş Çözümleri? — İletişime Geçin
Sürükle