İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta GönderTetrakis Hidroksimetil Fosfonyum Sülfat, Tetrakis Hydroxy Methyl Phosphonium Sulfate, Octakis Hydroxymethyl Diphosphonium Sulfate, THPS, THPS 75, 55566-30-8
TETRAKİS(HİDROKSİMETİL)FOSFONYUM SÜLFAT (THPS)
1. Kimyasal Kimlik ve Malzeme Sınıflandırması
-
Kimyasal Adı: Tetrakis(hidroksimetil)fosfonyum Sülfat
-
Eşanlamlılar: THPS, Tetrakis Hidroksimetil Fosfonyum Sülfat, Oktakis(hidroksimetil)difosfonyum sülfat, Bis[tetrakis(hidroksimetil)fosfonyum] sülfat
-
CAS Numarası: 55566-30-8
-
Moleküler Formül: C₈H₂₄O₁₂P₂S
-
Moleküler Ağırlık: 406,28 g/mol
-
EC Numarası: 259-709-1
-
Tipik Ticari Form: %75 sulu çözelti (THPS %75)
2. Fiziksel Özellikler (%75 Sulu Çözelti)
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Görünüm | Berrak, renksiz ila açık sarı sıvı |
| Koku | Hafif karakteristik koku |
| Konsantrasyon | %75 ± 1 a/ğ (tipik ticari sınıf) |
| Yoğunluk (20°C) | 1,35–1,40 g/cm³ |
| pH (olduğu gibi) | 3,0–5,0 (asidik) |
| Viskozite (20°C) | 15–30 cP (centipoise) |
| Donma noktası | Yaklaşık -20°C |
| Kaynama noktası | Kaynamadan önce bozunur |
| Parlama noktası | >100°C (yanıcı değildir) |
| Suda çözünürlük | Tamamen karışabilir |
| Organik çözücülerde çözünürlük | Alkollerde çözünür; hidrokarbonlarda çözünmez |
3. Kimyasal Özellikler ve Yapı
3.1 Moleküler Yapı
-
Yapı tipi: Dört hidroksimetil grubu (–CH₂OH) içeren kuaterner fosfonyum tuzu
-
Katyon: [P(CH₂OH)₄]⁺
-
Anyon: SO₄²⁻ (sülfat)
-
Stokiyometri: Her sülfat anyonu başına iki fosfonyum katyonu: [P(CH₂OH)₄]₂SO₄
3.2 Temel Kimyasal Karakteristikler
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Aktif fosfor içeriği | ~%7,6 (%75 çözeltide) |
| Serbest formaldehit içeriği | ≤ %0,1 (tipik) |
| Potansiyel formaldehit salınımı | Evet (bozunma üzerine) |
| Kararlılık | pH 3–5'te kararlı; pH >8'de veya yüksek sıcaklıkta bozunur |
3.3 Bozunma Reaksiyonları
| Koşul | Reaksiyon | Ürünler |
|---|---|---|
| Yüksek sıcaklık (>60°C) | [P(CH₂OH)₄]₂SO₄ → Bozunma | Formaldehit, fosforik asit türevleri |
| Alkali pH (>8) | Hızlı bozunma | Tris(hidroksimetil)fosfin oksit (THPO), formaldehit |
| Biyolojik bozunma | Aerobik/anaerobik bozunma | CO₂, H₂O, fosfat, sülfat |
4. Antimikrobiyal Mekanizma
4.1 Etki Mekanizması
| Adım | Açıklama |
|---|---|
| 1 | THPS, mikroorganizma hücre duvarlarına/zarlarına nüfuz eder |
| 2 | Hücre içi proteinlerle (tiyol grupları –SH) reaksiyona girer |
| 3 | Protein denatürasyonuna ve enzim inaktivasyonuna neden olur |
| 4 | Hücresel fonksiyonları bozar → hücre ölümü |
| 5 | Çevrede toksik olmayan fosfonik asit türevlerine bozunur |
4.2 Antimikrobiyal Spektrum
| Mikroorganizma Tipi | Etkinlik | Tipik Konsantrasyon |
|---|---|---|
| Bakteri (Gram-pozitif) | Yüksek | 10–100 ppm |
| Bakteri (Gram-negatif) | Yüksek | 10–100 ppm |
| Sülfat indirgeyici bakteriler (SRB) | Çok Yüksek | 10–50 ppm |
| Mantarlar | Orta–Yüksek | 50–200 ppm |
| Algler | Orta | 50–150 ppm |
| Biyofilm oluşturan bakteriler | Yüksek | 50–150 ppm |
4.3 Diğer Biyositlerle Karşılaştırma
| Özellik | THPS | Glutaraldehit | İzotiyazolinon | DBNPA |
|---|---|---|---|---|
| SRB'ye karşı etkinlik | Mükemmel | İyi | Orta | İyi |
| Biyobozunabilirlik | Mükemmel | Orta | Düşük | Yüksek |
| Sucul toksisite | Düşük | Orta | Yüksek | Orta |
| Formaldehit salınımı | Düşük (potansiyel) | Yok | Yok | Yok |
| pH kararlılık aralığı | 3–8 | 4–9 | 4–8 | 5–8 |
| Sıcaklık kararlılığı | İyi (<60°C) | İyi | İyi | Orta |
| Aşındırıcılık | Düşük | Düşük | Düşük | Orta |
5. Üretim Yöntemi
5.1 Sentez Yolu
| Adım | Reaksiyon | Açıklama |
|---|---|---|
| 1 | P(OCH₃)₃ + 4CH₂O + H₂O → [P(CH₂OH)₄]⁺ + yan ürünler | Trimetil fosfit formaldehit ile reaksiyona girer |
| 2 | 2[P(CH₂OH)₄]⁺ + H₂SO₄ → [P(CH₂OH)₄]₂SO₄ + 2H⁺ | Sülfürik asit ile nötralizasyon |
5.2 Proses Parametreleri
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Reaksiyon sıcaklığı | 30–50°C (kontrollü) |
| pH kontrolü | Nötralizasyon sırasında korunur |
| Nihai konsantrasyon | %75 a/ğ'ye ayarlanır |
| Yan ürünler | Metanol (geri kazanılır), su |
| Verim | >%90 |
6. Kalite Spesifikasyonları (%75 Çözelti)
| Parametre | Spesifikasyon |
|---|---|
| Görünüm | Berrak ila hafif bulanık, renksiz ila açık sarı sıvı |
| THPS içeriği (a/ğ) | %75 ± 1 |
| pH (olduğu gibi) | 3,0–5,0 |
| Yoğunluk (20°C) | 1,35–1,40 g/cm³ |
| Kırılma indisi (nD20) | 1,420–1,430 |
| Serbest formaldehit | ≤ %0,1 |
| Klorür (Cl) | ≤ %0,1 |
| Fosforlu asit (H₃PO₃) | ≤ %0,5 |
| Ağır metaller (Pb olarak) | ≤ 10 ppm |
| Demir (Fe) | ≤ 10 ppm |
7. Endüstriyel Uygulamalar – Su Arıtma
7.1 Soğutma Suyu Sistemleri
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Uygulama | Mikrobiyolojik kontrol (biyofilm, alg, bakteri, SRB) |
| Tipik dozaj (sürekli) | 10–50 ppm (aktif THPS) |
| Şok dozajlama | 50–150 ppm (2–4 saat) |
| pH aralığı | 4–8 (optimal) |
| Sıcaklık aralığı | 0–60°C |
| Uyumluluk | Çoğu korozyon inhibitörü ile uyumludur (fosfonatlar, azoller, çinko) |
7.2 Petrol ve Gaz Saha Uygulamaları (Birincil Kullanım)
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Uygulama | Su enjeksiyon sistemlerinde, üretim suyunda, sondaj sıvılarında sülfat indirgeyici bakteri (SRB) kontrolü |
| SRB kontrol dozajı | 10–50 ppm |
| Biyofilm giderimi | 50–150 ppm |
| Avantajlar | Hızlı öldürme süresi (dakikalar ila saatler), biyobozunur, kalıcı değildir |
| Enjeksiyon suyu uyumluluğu | Deniz suyu, üretim suyu, formasyon tuzlu suları ile uyumludur |
7.3 Kağıt Endüstrisi
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Uygulama | Proses suyunda, kağıt makinesi birikintilerinde mikrobiyal kontrol |
| Tipik dozaj | 10–100 ppm |
| Faydaları | Sümük oluşumunu azaltır, kağıt kalitesini artırır, duruş süresini azaltır |
7.4 Atıksu Arıtma
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Uygulama | Koku kontrolü (H₂S), toplama sistemlerinde mikrobiyal kontrol |
| Tipik dozaj | 10–50 ppm |
| H₂S azaltımı | Etkilidir (SRB kontrolü ile) |
8. Endüstriyel Uygulamalar – Alev Geciktirici Tekstiller
8.1 Uygulama Detayları
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Uygulama | Pamuk, pamuk karışımları ve selülozik kumaşlar için alev geciktirici apre |
| Mekanizma | THPS, selüloz ve amonyak ile reaksiyona girerek dayanıklı alev geciktirici polimer oluşturur |
| Proses | THPS + üre/amonyak → kumaş üzerinde çapraz bağlı polimer |
| Tipik katılma | %15–25 ağırlık artışı |
| Alev geciktiricilik standardı | BS 5852, NFPA 701, EN 470-1 |
8.2 Alev Geciktirici Olarak Avantajları
-
Dayanıklı apre (birden fazla yıkamaya dayanır)
-
Toksik halojen bileşikleri içermez (halojensiz)
-
Düşük duman oluşumu
-
Kumaş hissini önemli ölçüde etkilemez
9. Endüstriyel Uygulamalar – Deri İşleme
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Uygulama | Deri tabaklama ve korumada biyosit |
| Tipik dozaj | %0,1–0,5 (deri ağırlığınca) |
| Faydaları | Islatma ve kireç giderme işlemleri sırasında derilerin bakteriyel bozunmasını önler |
10. Çevresel Akıbet ve Biyobozunma
10.1 Biyobozunma Verileri
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Kolay biyobozunabilirlik (OECD 301) | Kolay biyobozunur (>%60, 28 günde) |
| Nihai bozunma ürünleri | CO₂, H₂O, fosfat, sülfat |
| Suda yarı ömür (aerobik) | Saatler ila günler |
| Sedimentte yarı ömür | 1–10 gün |
| Biyobirikim potansiyeli | Düşük (log Kow <0) |
10.2 Sucul Toksisite
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Balık (LC₅₀, 96 saat) | 10–50 mg/L (orta toksisite) |
| Daphnia magna (EC₅₀, 48 saat) | 10–40 mg/L |
| Algal toksisite (EC₅₀, 72 saat) | 5–25 mg/L |
| Sucul toksisite sınıflandırması | H411 (Sucul ortamda uzun süre kalıcı, toksik etki) – ancak hızla bozunur |
11. Güvenlik ve Toksikoloji
11.1 Akut Toksisite
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Oral LD₅₀ (sıçan) | 1.200–2.000 mg/kg (orta toksisite) |
| Dermal LD₅₀ (tavşan) | >2.000 mg/kg |
| İnhalasyon LC₅₀ (sıçan, 4 saat) | >5 mg/L (toz/sis) |
| Cilt tahrişi | Hafif ila orta tahriş edici |
| Göz tahrişi | Orta ila şiddetli tahriş edici |
| Cilt hassasiyeti | Hassaslaştırıcı değildir (tipik) |
11.2 Kronik Toksisite
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Mutajenite | Negatif (Ames testi) |
| Kanserojenite | Sınıflandırılmamış (IARC Grup 3) |
| Üreme toksisitesi | NOAEL = 100 mg/kg/gün (hayvan çalışmaları) |
| Formaldehit salınımı endişesi | Normal kullanım koşullarında minimum; yüksek sıcaklık veya alkali pH'ta potansiyel |
11.3 Mesleki Maruziyet Limitleri
| Kurum | Limit | Tip |
|---|---|---|
| ACGIH (formaldehit için, potansiyel salınım) | 0,3 ppm (tavan) | Formaldehit olarak |
| Tedarikçi önerilen limiti | 1 mg/m³ (THPS olarak) | TWA (8 saat) |
12. Güvenlik Önlemleri ve Kişisel Koruyucu Ekipman (KKE)
-
Tehlikeler:
-
Cilt ve göz tahrişine neden olur
-
Yutulması halinde zararlıdır
-
Yüksek sıcaklıkta veya alkali pH'ta formaldehit (şüpheli kanserojen) açığa çıkararak bozunur
-
-
Reaktivite:
-
Güçlü alkalilerle uyumsuzdur (hızlı bozunma)
-
Güçlü oksitleyici ajanlarla uyumsuzdur
-
Asidik ila nötr pH'ta (3–7) kararlıdır
-
-
KKE (önerilen):
-
Kimyasal dayanımlı eldivenler (nitril veya neopren, EN 374)
-
Yan kalkanlı koruyucu gözlük (EN 166)
-
Koruyucu giysi (aside dayanıklı)
-
Solunum koruması (sis mevcutsa – P2 filtresi)
-
-
Mühendislik kontrolleri:
-
Sis kontrolü için yerel egzoz havalandırması (LEV)
-
Göz yıkama istasyonları ve güvenlik duşları
-
-
İlk yardım:
-
Soluma: Temiz havaya çıkarın; solunum zorluğu varsa oksijen uygulayın; tıbbi yardım alın
-
Cilt teması: 15 dakika bol sabun ve su ile yıkayın; kirlenmiş giysileri çıkarın
-
Göz teması: Göz kapaklarını aralayarak 15–20 dakika su ile durulayın; acil tıbbi yardım alın
-
Yutma: Ağzı çalkalayın; KUSTURMAYIN; su veya süt için; tıbbi yardım alın
-
13. Depolama ve Raf Ömrü
-
Depolama koşulları:
-
Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan (10–30°C)
-
Orijinal ambalajında ağzı sıkıca kapalı tutun (HDPE veya plastik kaplar)
-
Doğrudan güneş ışığından ve ısı kaynaklarından koruyun
-
Donmaktan koruyun (-20°C'de donabilir; kullanımdan önce çözdürün ve karıştırın)
-
Güçlü alkalilerden ve oksitleyici ajanlardan uzak tutun
-
Yiyecek ve yem yakınında depolamayın
-
-
Raf ömrü:
-
Açılmamış kap: 12–24 ay
-
Açılmış kap: 6 ay (uygun şekilde kapatılır, kontaminasyondan korunursa)
-
-
Bozunma göstergeleri:
-
Renk koyulaşması (sarıdan kahverengine)
-
Formaldehit kokusu (bozunma)
-
pH değişimi (artış bozunmayı gösterir)
-
14. Taşımacılık Bilgileri
| Düzenleme | Sınıflandırma |
|---|---|
| UN Numarası | 1760 (Aşındırıcı sıvı, b.b.d.) |
| ADR/RID | Sınıf 8 (Aşındırıcı), Ambalaj grubu III |
| IMDG | Sınıf 8, PG III |
| IATA | Sınıf 8, PG III |
| Uygun sevkiyat adı | Aşındırıcı sıvı, b.b.d. (tetrakis(hidroksimetil)fosfonyum sülfat) |
| Tehlike etiketi | Aşındırıcı (8) |
| Deniz kirleticisi | Hayır (ancak sucul toksisite not edilmiştir) |
15. Eşanlamlılar ve Yaygın İsimler
-
Türkçe: Tetrakis(hidroksimetil)fosfonyum sülfat, THPS, Tetrakis hidroksi metil sülfat
-
İngilizce: Tetrakis(hydroxymethyl)phosphonium sulfate, THPS, Tetrakis Hydroxymethyl Phosphonium Sulfate, Octakis(hydroxymethyl)diphosphonium sulfate
-
Yaygın kısaltmalar: THPS, THPS %75, THPS75
-
Sektör isimleri: Biyosit, Mikrobiyosit, Alev geciktirici kimyasal, Petrol sahası kimyasalı, Soğutma kulesi biyositi
16. Standart Uygunluğu
| Standart | Uygunluk |
|---|---|
| REACH (EC 1907/2006) | Kayıtlı |
| TSCA (ABD) | Listelenmiştir |
| RoHS | Uyumlu (kısıtlanmış madde yok) |
| BPR (AB Biyosidal Ürünler Yönetmeliği) | Belirli ürün tipleri için değerlendirme aşamasında |
| NSF/ANSI 60 | Belirli sınıflar için sertifikalı (içme suyu arıtma) |
17. Neden THPS Tercih Edilmelidir? (Teknik Özet)
| Avantaj | Açıklama |
|---|---|
| Mükemmel SRB kontrolü | Petrol sahası su enjeksiyon sistemlerinde sülfat indirgeyici bakterilere karşı oldukça etkilidir |
| Hızlı öldürme süresi | Bazı alternatifler için saatler ila günler yerine dakikalar ila saatler |
| Biyobozunur | Kolay biyobozunur (>%60, 28 günde) – çevre dostu |
| Düşük toksisite profili | Glutaraldehit, izotiyazolinonlar ve birçok alternatif biyositten daha düşük toksisite |
| Kalıcı değildir | Çevrede hızla bozunur – biyobirikim yapmaz |
| Çift fonksiyon | Biyosit + alev geciktirici + H₂S süpürücü |
| Halojensiz alev geciktirici | Toksik halojen yok (brom, klor) – düşük duman, dayanıklı apre |
| Korozyon uyumluluğu | Kullanım konsantrasyonlarında yaygın metaller için aşındırıcı değildir |
| Düşük dozajlarda etkili | Çoğu uygulama için 10–50 ppm |
| Asidik koşullarda kararlı | pH 3–5'te mükemmel kararlılık; pH 3–8'de kullanılabilir |
| Sınırlama notu: | Alkali pH (>8) ve yüksek sıcaklıklarda (>60°C) bozunur – potansiyel formaldehit salınımı. Uygun taşıma KKE'si gerektirir. |
18. Sınırlamalar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
| Sınırlama | Açıklama / Çözüm |
|---|---|
| Alkali pH kararsızlığı | pH >8'de hızla bozunur (formaldehit salınımı) – test etmeden alkali sistemlerde kullanmayın |
| Yüksek sıcaklık bozunması | 60°C'nin üzerinde bozunur (hızlanmış) – yüksek sıcaklık sistemlerinde kullanmayın |
| Potansiyel formaldehit salınımı | Bozunma koşulları altında (ısı, alkali) – yeterli havalandırma sağlayın |
| Göz ve cilt tahriş edicidir | Uygun KKE kullanın (gözlük, eldiven, koruyucu giysi) |
| Sucul toksisite (konsantre) | Su kütlelerine doğrudan deşarjdan kaçının (yüksek konsantrasyonlarda toksiktir) |
| Sınırlı organik çözücü çözünürlüğü | Hidrokarbon bazlı sistemlerde etkili değildir (su bazlı uygulamalar kullanın) |
19. Uygulama Kılavuzu
19.1 Soğutma Suyu Arıtma
| Parametre | Tavsiye |
|---|---|
| Tipik dozaj | 10–50 ppm sürekli; 50–150 ppm şok |
| Besleme yöntemi | Dozaj pompası ile doğrudan enjeksiyon |
| İzleme | Kalıntı konsantrasyonu (kolorimetrik veya HPLC) |
19.2 Petrol Sahası Su Enjeksiyonu
| Parametre | Tavsiye |
|---|---|
| Tipik dozaj | 10–50 ppm (su akışına göre) |
| Temas süresi | Minimum 30–60 dakika |
| Uyumluluk testi | Üretim suyu, formasyon tuzlu suyu ve diğer katkılarla gereklidir |
19.3 Alev Geciktirici Tekstil İşlemi
| Parametre | Tavsiye |
|---|---|
| THPS konsantrasyonu | Emdirme banyosunda %10–20 |
| Uygulama yöntemi | Emdirme-kurutma-fırınlama prosesi |
| Fırınlama sıcaklığı | 150–170°C |
| Amonyak işlemi | Dayanıklı apre için gereklidir |
20. Sektörel Uygunluk Özet Tablosu
| Sektör | Uygulama | Tipik Dozaj | Alternatifler |
|---|---|---|---|
| Su Arıtma | Soğutma kulesi biyositi, biyofilm kontrolü | 10–50 ppm (sürekli) | Glutaraldehit, DBNPA, izotiyazolinonlar |
| Petrol ve Gaz | Su enjeksiyonunda SRB kontrolü, üretim suyu | 10–50 ppm | Glutaraldehit, DBNPA, tetrakis(hidroksimetil)fosfonyum klorür (THPC) |
| Tekstil | Pamuk için alev geciktirici apre | %10–20 emdirme banyosu | THPC, fosfonyum tuzu türevleri, halojenli FR'ler |
| Kağıt Endüstrisi | Sümük kontrolü, mikrobiyal birikintiler | 10–100 ppm | İzotiyazolinonlar, glutaraldehit |
| Deri İşleme | Deri koruma (ıslatma, kireç giderme) | %0,1–0,5 (deri ağırlığınca) | Bronopol, izotiyazolinonlar |
| Atıksu | Koku kontrolü (H₂S), SRB kontrolü | 10–50 ppm | Nitrat enjeksiyonu, klor dioksit |
| Sondaj Sıvıları | Sondaj çamurları için biyosit | 50–200 ppm | Glutaraldehit, THPC |
| Endüstriyel Su | Kapalı devre sistemler, proses suyu | 10–50 ppm | İzotiyazolinonlar, bronopol |
| Gaz Depolama | Gaz depolama kuyularında mikrobiyolojik kontrol | 10–100 ppm | Glutaraldehit, THPC |
Bu TDS, ISO 11014-1 formatına uygun olarak hazırlanmış olup, su arıtma uzmanları, petrol sahası kimya mühendisleri, tekstil kimyagerleri, kağıt endüstrisi profesyonelleri, deri işleyicileri ve satın alma profesyonelleri için tasarlanmıştır. Analiz Sertifikaları (CoA), Güvenlik Bilgi Formları (SDS), biyosit etkinlik test raporları ve numune validasyon raporları talep üzerine temin edilebilir.
