İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta Gönderİzopropilamin, Monoizopropilamin, Isopropylamine, 2-Propanamine, Monoisopropylamine, Mono Isopropyl Amine, IPA, MIPA, 75-31-0
İzopropilamin (Monoizopropilamin – IPA)
CAS Numarası: 75-31-0
Kimyasal Formül: C₃H₉N
Moleküler Ağırlık: 59.11 g/mol
EC Numarası: 200-860-9
Eş Anlamlılar: 2-Propanamin, Monoizopropilamin, Mono Isopropyl Amine, IPA, MIPA, Propan-2-amin, İzopropil amin, NSC 7524
1. KİMYASAL KİMLİK
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Ürün Adı | İzopropilamin |
| IUPAC Adı | Propan-2-amin |
| CAS Numarası | 75-31-0 |
| Moleküler Formül | C₃H₉N |
| Moleküler Ağırlık | 59.11 g/mol |
| EC Numarası | 200-860-9 |
| Kimyasal Sınıf | Birincil Alifatik Amin |
| Eş Anlamlılar | 2-Propanamin, Monoizopropilamin, Mono Isopropyl Amine, IPA, MIPA, Propan-2-amin, İzopropil amin, NSC 7524 |
2. FİZİKSEL ÖZELLİKLER
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Fiziksel Hal (20°C) | Sıvı |
| Renk | Renksiz |
| Görünüm | Berrak sıvı |
| Koku | Güçlü amonyak benzeri, keskin, tahriş edici |
| Erime Noktası | ~ -101 °C |
| Kaynama Noktası | 32 – 35 °C |
| Parlama Noktası (kapalı kap) | -26 °F (-32 °C) |
| Kendiliğinden Tutuşma Sıcaklığı | 402 °C (756 °F) |
| Yoğunluk (20°C) | 0.688 g/cm³ |
| Buhar Yoğunluğu (hava=1) | 2.04 (havadan ağır) |
| Buhar Basıncı (20°C) | ~700 hPa (çok yüksek) |
| Kırılma İndeksi (20°C) | 1.374 |
| pKa (25°C) | ~10.6 (bazik) |
| Viskozite (20°C) | ~0.4 cP |
3. TERMODİNAMİK ÖZELLİKLER
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Özgül Isı Kapasitesi (25°C) | ~2.3 J/g·K |
| Buharlaşma Isısı | ~32 kJ/mol |
| Yanma Isısı | ~ -2.400 kJ/mol |
| Kritik Sıcaklık | ~200°C |
| Kritik Basınç | ~4.5 MPa |
4. ÇÖZÜNÜRLÜK ÖZELLİKLERİ
| Çözücü | Çözünürlük |
|---|---|
| Su | Her oranda karışabilir |
| Etanol | Her oranda karışabilir |
| Aseton | Her oranda karışabilir |
| Eter | Her oranda karışabilir |
| Benzen | Her oranda karışabilir |
| Kloroform | Her oranda karışabilir |
| Alifatik ve Aromatik Hidrokarbonlar | Karışabilir |
| Mineral Yağlar | Karışabilir |
5. KİMYASAL ÖZELLİKLER VE REAKTİVİTE
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Kimyasal Sınıf | Birincil Alifatik Amin |
| Bazlık | Güçlü baz (pKa ~10.6) |
| Asitlerle Reaktivite | Ekzotermik nötralizasyon; tuz oluşturur |
| Karbonil Bileşikleri ile Reaktivite | İmin ve Schiff bazları oluşturur |
| İzosiyanatlarla Reaktivite | Üre bileşikleri oluşturur |
| Epoksitlerle Reaktivite | Halka-açılma reaksiyonu |
| Oksitleyicilerle Reaktivite | Güçlü oksitleyiciler yangın veya patlamaya neden olabilir |
| CO₂ Absorpsiyonu | Havadan karbon dioksit emer (karbamat oluşturur) |
| Kararlılık | Kararlıdır ancak son derece yanıcıdır |
6. ÜRETİM SÜRECİ
| Adım | Açıklama |
|---|---|
| Hammadde | Aseton |
| Reaksiyon Tipi | Redüktif aminasyon |
| Reaktifler | Aseton + Amonyak + Hidrojen |
| Katalizör | Nikel veya kobalt katalizörü |
| Reaksiyon | (CH₃)₂C=O + NH₃ + H₂ → (CH₃)₂CH-NH₂ + H₂O |
| Alternatif Yol | İzopropanol + Amonyak (dehidrojenasyon/aminasyon) |
| Saflaştırma | Distilasyon (kaynama noktası 32-35°C) |
7. FONKSİYONEL ÖZELLİKLER
| Fonksiyon | Açıklama |
|---|---|
| Birincil Amin | Yüksek reaktivite; organik sentezlerde ara ürün olarak kullanılır |
| Nötralizan Ajan | Asidik çözeltileri etkin şekilde nötralize eder; asitlerle tuz oluşturur |
| Çözücü | Su ve organik çözücülerle karışabilir; formülasyon uyumluluğu iyidir |
| Baz Katalizör | Çeşitli organik reaksiyonları katalizler (aldol, kondensasyon) |
| Tuz Oluşturucu | Asitlerle suda çözünür tuzlar oluşturur (ör. glifosat izopropilamin tuzu) |
8. KULLANIM ALANLARI – TARIM KİMYASALLARI
| Uygulama | Fonksiyonu | Önemi |
|---|---|---|
| Glifosat İzopropilamin Tuzu | Glifosat herbisidi için karşı iyon; su çözünürlüğünü ve herbisit aktivitesini artırır | Birincil kullanım (~%80) |
| Pestisit Ara Ürünleri | Çeşitli pestisit ve insektisitlerin sentezi için ara ürün | Önemli kullanım |
| Herbisit Formülasyonları | Sıvı herbisit formülasyonlarında doğrudan bileşen | Yaygın kullanım |
Glifosat Tuzu Oluşumu:
Glifosat (asit) + İzopropilamin → Glifosat İzopropilamin Tuzu (suda çözünür herbisit)
9. KULLANIM ALANLARI – FARMASÖTİK SEKTÖRÜ
| Uygulama | Fonksiyonu |
|---|---|
| Farmasötik Ara Ürünler | Çeşitli aktif farmasötik bileşenlerin (API) sentezinde ara ürün |
| Tuz Oluşturucu | Asidik ilaç maddeleri ile tuz oluşturur |
| Sentez Reaktifi | İlaç moleküllerinin organik sentezinde reaktif |
10. KULLANIM ALANLARI – ENDÜSTRİYEL KİMYASALLAR
| Uygulama | Fonksiyonu |
|---|---|
| Korozyon İnhibitörleri | Metal koruması için korozyon inhibitörü formülasyonlarında bileşen |
| Kauçuk Kimyasalları | Kauçuk hızlandırıcılar ve vulkanizasyon ajanları için ara ürün |
| Yüzey Aktif Maddeler ve Emülgatörler | Yüzey aktif madde sentezi için başlangıç maddesi |
| Organik Sentez | Çeşitli endüstriyel organik reaksiyonlarda çözücü ve katalizör |
| Su Arıtma | pH ayarlaması ve nötralizan ajan |
11. KULLANIM ALANLARI – DİĞER KULLANIMLAR
| Sektör | Uygulama |
|---|---|
| Boya ve Kaplamalar | pH düzenleyici, nötralizan ajan |
| Tekstil | Boyama ve terbiye yardımcıları |
| Gaz Arıtma | Asidik gaz yıkama (CO₂ ve H₂S uzaklaştırma) |
| Laboratuvar | Organik sentezde genel reaktif |
| Plastikler | Özel polimerler için monomer veya ara ürün |
12. KARŞILAŞTIRMA: İZOPROPİLAMİN vs. ALTERNATİFLER
| Özellik | İzopropilamin | Metilamin | Etilamin | n-Propilamin |
|---|---|---|---|---|
| Moleküler Formül | C₃H₉N | CH₃NH₂ | C₂H₅NH₂ | C₃H₉N (düz zincir) |
| Kaynama Noktası (°C) | 32-35 | -6.3 | 16.6 | 48-49 |
| pKa | ~10.6 | ~10.6 | ~10.7 | ~10.6 |
| Suda Çözünürlük | Her oranda | Her oranda | Her oranda | Her oranda |
| Toksisite | Metilaminden düşük | Daha yüksek | Orta | Orta |
| Birincil Kullanım | Glifosat tuzu | Farmasötik | Pestisitler | Organik sentez |
13. KARŞILAŞTIRMA: İZOPROPİLAMİN vs. DİMETİLAMİN
| Özellik | İzopropilamin | Dimetilamin |
|---|---|---|
| Yapı | Birincil amin | İkincil amin |
| Formül | C₃H₉N | (CH₃)₂NH |
| Kaynama Noktası (°C) | 32-35 | 7.4 |
| pKa | ~10.6 | ~10.7 |
| Glifosat Tuzu | Evet (yaygın) | Evet (dimetilamin tuzu mevcuttur) |
| Koku | Amonyak benzeri | Balıksı, keskin |
| Toksisite | Daha düşük | Daha yüksek |
14. KARŞILAŞTIRMA: İZOPROPİLAMİN vs. MONOİZOPROPANOLAMİN (MIPA)
| Özellik | İzopropilamin | Mono İzopropanolamin (MIPA) |
|---|---|---|
| CAS Numarası | 75-31-0 | 78-96-6 |
| Formül | C₃H₉N | C₃H₉NO |
| Yapı | Saf birincil amin | Amino-alkol (amin + OH grubu) |
| Kaynama Noktası | 32-35°C | 160°C |
| Fiziksel Hal | Uçucu sıvı | Viskoz, higroskopik sıvı |
| Birincil Kullanım | Glifosat tuzu, pestisitler | Deterjan, kozmetik, gaz yıkama |
| Not | Farklı CAS numaraları – AYNI ÜRÜN DEĞİLDİR |
15. GÜVENLİK VE TOKSİKOLOJİK PROFİL
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Akut oral toksisite (sıçan, LD₅₀) | 820 mg/kg (orta toksisite) |
| Akut dermal toksisite (tavşan, LD₅₀) | 1.000 – 2.000 mg/kg |
| Akut inhalasyon (sıçan, LC₅₀, 4 saat) | 4.000 ppm |
| Cilt tahrişi | Aşındırıcı; ciddi yanıklara neden olur |
| Göz tahrişi | Aşındırıcı; ciddi göz hasarına neden olur |
| Cilt hassasiyeti | Hassasiyete neden olabilir |
| Kanserojenite | Kanserojen olarak sınıflandırılmamıştır |
| Mutajenite | Negatif |
GHS Sınıflandırması:
| Tehlike Sınıfı | Açıklama |
|---|---|
| H224 | Son derece yanıcı sıvı ve buhar (parlama noktası -26°F) |
| H302 | Yutulması halinde zararlıdır |
| H311 | Cilt teması halinde toksiktir |
| H314 | Ciddi cilt yanıklarına ve göz hasarına neden olur |
| H331 | Solunması halinde toksiktir |
| H335 | Solunum tahrişine neden olabilir |
16. POTANSİYEL SAĞLIK ETKİLERİ
| Maruziyet Yolu | Etki |
|---|---|
| Soluma | Solunum yolu tahrişine, öksürüğe, nefes darlığına neden olur; yüksek konsantrasyonlar akciğer ödemine neden olabilir |
| Cilt Teması | Aşındırıcı; ciddi yanıklara, kabarcıklara, kimyasal yanıklara neden olur |
| Göz Teması | Aşındırıcı; ciddi göz hasarına, olası körlüğe neden olur |
| Yutma | Zararlıdır; ağız, boğaz, midede yanıklara neden olur; bulantı, kusma, karın ağrısı |
| Kronik Maruziyet | Uzun süreli maruziyet dermatite neden olabilir; şiddetli vakalarda karaciğer ve böbrek etkileri |
17. İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet | İlk Yardım Prosedürü |
|---|---|
| Soluma | Hemen temiz havaya çıkarın. Solunum zorlaşırsa oksijen verin. Solunum durursa suni teneffüs yapın. Hemen tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması | Kirlenmiş giysileri hemen çıkarın. Cildi bol su ile en az 15 dakika yıkayın. Tıbbi yardım alın. |
| Göz Teması | Göz kapaklarını açık tutarak bol su ile en az 15-20 dakika yıkayın. Hemen tıbbi yardım alın. |
| Yutma | Kusturmayın. Ağzı çalkalayın. Seyreltmek için su için. Hemen tıbbi yardım alın. |
18. YANGINLA MÜCADELE ÖNLEMLERİ
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Parlama Noktası | -26 °F (-32 °C) (kapalı kap) |
| Kendiliğinden Tutuşma Sıcaklığı | 402 °C (756 °F) |
| Patlama Sınırları (hacim % havada) | Alt: %2.0, Üst: %10.4 |
| Uygun Söndürücüler | Kuru kimyevi toz, CO₂, alkole dayanıklı köpük, su sisi (soğutma için) |
| Uygun Olmayan Söndürücüler | Yüksek basınçlı su jeti (yangını yayabilir) |
| Yangın Söndürücü KKD | Pozitif basınçlı SCBA ile tam koruyucu teçhizat |
| Yanma Ürünleri | Karbon monoksit (CO), karbon dioksit (CO₂), nitrojen oksitler (NOₓ) |
| Özel Tehlike | Son derece yanıcıdır; buhar hava ile patlayıcı karışımlar oluşturur |
19. DEPOLAMA VE ELLEME
| Parametre | Gereklilik |
|---|---|
| Depolama Sıcaklığı | 0-25°C (düşük kaynama noktası nedeniyle soğutmalı tercih edilir) |
| Kap Malzemesi | Paslanmaz çelik, karbon çeliği (bakır, çinko, galvanizli yüzeylerden kaçının) |
| Uyumsuz Maddeler | Güçlü oksitleyiciler, güçlü asitler, asit klorürler, izosiyanatlar, epoksitler |
| Koruma | Isı, kıvılcım, açık alevden uzak tutun; patlamaya dayanıklı ekipman kullanın |
| Havalandırma | Yeterli havalandırma sağlayın (lokal egzoz) |
| Kap Kapatma | Sıkıca kapatılmış (uçucudur) |
| Raf Ömrü | Uygun depolamada 12-24 ay |
| Özel Önlemler | Transfer sırasında kapları topraklayın; statik deşarjdan kaçının |
20. ÖZET VE KRİTİK BİLGİLER
Tanım: İzopropilamin (CAS 75-31-0), güçlü amonyak benzeri keskin bir kokuya sahip, renksiz, uçucu bir sıvıdır. Birincil alifatik amin olup düşük kaynama noktasına (32-35°C) ve yüksek buhar basıncına sahiptir. Su ve çoğu organik çözücü ile her oranda karışabilir. İzopropilamin, güçlü bir bazdır (pKa ~10.6) ve asitlerle reaksiyona girerek suda çözünür tuzlar oluşturur.
Ana Avantajlar:
-
Glifosat herbisidi için yüksek etkili karşı iyon (suda çözünür tuz)
-
Organik sentez için yüksek reaktiviteye sahip güçlü baz
-
Su ve organik çözücülerle her oranda karışabilir
-
Uçucudur (reaksiyon karışımlarından kolay uzaklaştırma)
-
Düşük moleküler ağırlık (gram başına yüksek amin içeriği)
Ana Sınırlamalar/Dikkat Edilecekler:
-
Son derece yanıcıdır (parlama noktası -26°F) – sıkı güvenlik önlemleri gerektirir
-
Düşük kaynama noktası (32-35°C) – soğutmalı depolama ve elleme gerektirir
-
Cilt, göz ve solunum yolu için aşındırıcıdır
-
Tüm maruziyet yollarında toksiktir (oral, dermal, soluma)
-
Güçlü amonyak benzeri koku (çok düşük konsantrasyonlarda bile algılanabilir)
Sektörlere Göre Başlıca Uygulamalar:
| Sektör | Birincil Kullanım | Önemi |
|---|---|---|
| Tarım Kimyasalları | Glifosat izopropilamin tuzu (herbisitler) | Kritik (~%80 tüketim) |
| Farmasötik | API sentezi için ara ürünler | Önemli |
| Endüstriyel | Korozyon inhibitörleri, kauçuk kimyasalları, yüzey aktif maddeler | Orta |
Benzer Ürünlerle Karşılaştırma:
| Ürün | CAS | Temel Fark | Uygulama |
|---|---|---|---|
| İzopropilamin | 75-31-0 | Birincil amin, uçucu | Glifosat tuzu |
| Mono İzopropanolamin (MIPA) | 78-96-6 | OH grubu içerir (amino-alkol) | Deterjan, gaz yıkama |
| Dimetilamin | 124-40-3 | İkincil amin | Alternatif glifosat tuzu |
Önemli Ayrım: İzopropilamin (CAS 75-31-0), Mono İzopropanolamin (MIPA, CAS 78-96-6) ile AYNI DEĞİLDİR. Farklı kimyasal yapıları, fiziksel özellikleri ve uygulamaları vardır.
Güvenlik Özeti:
-
GHS Sınıflandırması: Son derece yanıcı (H224), Aşındırıcı (H314), Toksik (H302+H311+H331)
-
Gereken KKD: Kimyasal gözlük, yüz siperi, kimyasallara dayanıklı eldivenler, koruyucu giysi, solunum koruması (organik buhar kartuşu)
-
İlk yardım: Cilt/göz temasında hemen su ile yıkama; yutulursa KUSTURMAYIN
-
Depolama: Serin (0-25°C), iyi havalandırılmış, patlamaya dayanıklı alan, oksitleyicilerden ve asitlerden uzak
Sonuç: İzopropilamin, öncelikle glifosat herbisidi (Roundup ve benzer ürünler) için karşı iyon olarak kullanılan kritik bir endüstriyel kimyasaldır. Yüksek reaktivitesi, su ile karışabilirliği ve uçucu yapısı, onu tarım kimyasalları üretimi, farmasötik ara ürünler ve endüstriyel uygulamalar için değerli kılar. Bununla birlikte, aşırı yanıcılığı, aşındırıcılığı ve toksisitesi, elleme, depolama ve taşıma için sıkı güvenlik protokolleri gerektirir. Glifosat tuzu üretimi için İzopropilamin, optimum herbisit aktivitesi ve formülasyon özellikleri nedeniyle tercih edilen seçim olmaya devam etmektedir.
