İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta GönderAmonyum Klorür, Nişadır, Halojen Kumu, Ammonium Chloride, Ammonium Muriate, Sal Ammoniac, Salmiac, Nushadir, 12125-02-9
AMONYUM KLORÜR – AMMONIUM CHLORIDE
1. KİMYASAL KİMLİK VE TANIM
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Kimyasal Adı (IUPAC) | Amonyum Klorür |
| Diğer İsimler | Amonyum Klorid, Amonyum Muriat, Sal Amonyak, Salmiak, Nişadır, Halojen Kumu |
| Kimyasal Formül | NH₄Cl |
| Moleküler Ağırlık | 53.49 g/mol |
| CAS Numarası | 12125-02-9 |
| EC Numarası (EINECS) | 235-186-4 |
| Görünüm | Beyaz kristal katı / toz |
| Koku | Hafif amonyak kokusu |
| Fiziksel Hal (20°C) | Katı (kristal / toz) |
| Kimyasal Sınıfı | İnorganik tuz (amonyum tuzu) |
2. AMONYUM KLORÜR NEDİR?
Amonyum klorür (NH₄Cl), amonyak (NH₃) ve hidroklorik asidin (HCl) nötralizasyonu ile oluşan inorganik bir tuzdur . Beyaz kristal yapıda olup, suda kolayca çözünür. Tuzlu ve hafif asidik bir tada sahiptir . Doğal olarak volkanik bölgelerde ve kömür yataklarında bulunabilir . Tarım, gıda, ilaç, metal işleme ve kimya endüstrilerinde yaygın olarak kullanılan çok yönlü bir kimyasaldır.
3. FİZİKSEL ÖZELLİKLER
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Görünüm | Beyaz kristal katı / toz |
| Kimyasal Formül | NH₄Cl |
| Moleküler Ağırlık | 53.49 g/mol |
| Yoğunluk | 1.5 g/cm³ |
| Erime Noktası | 338 °C |
| Kaynama Noktası | 520 °C (süblimleşir) |
| Suda Çözünürlük (25°C) | 39.5 g/100 g su |
| Etanolde Çözünürlük (20°C) | 0.6 g/100 mL |
| Aseton, Eter, Etil Asetatta Çözünürlük | Pratik olarak çözünmez |
| pH (Sulu Çözelti) | Hafif asidik (~5.0 - 6.0) |
| Higroskopiklik | Higroskopik (havadan nem çeker) |
| Kristal Yapısı | Kübik |
4. KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik | Bilgi |
|---|---|
| Kimyasal Formül | NH₄Cl |
| CAS Numarası | 12125-02-9 |
| EC Numarası | 235-186-4 |
| Azot İçeriği | ~%26.2 |
| Klorür İçeriği | ~%73.8 |
| pH (Sulu Çözelti) | ~5.0 – 6.0 (asidik) |
| Asitlik | Suda çözündüğünde hafif asidik çözelti oluşturur |
| Bazlarla Reaksiyon | NH₄Cl + NaOH → NH₃↑ + NaCl + H₂O |
| Termal Bozunma | NH₄Cl → NH₃↑ + HCl↑ (ısıtıldığında) |
| Kararlılık | Normal koşullarda kararlıdır |
| Higroskopiklik | Yüksek (nem çekici) |
5. KİMYASAL YAPI VE REAKSİYONLAR
Kimyasal Yapı:
[NH₄]⁺ [Cl]⁻
Amonyum klorür, amonyum iyonu (NH₄⁺) ve klorür iyonunun (Cl⁻) iyonik bileşiğidir.
Nötralizasyon Reaksiyonu (Üretim):
NH₃ + HCl → NH₄Cl
Bazlarla Reaksiyon:
NH₄Cl + NaOH → NH₃↑ + NaCl + H₂O
(Amonyak gazı açığa çıkar)
Termal Bozunma:
NH₄Cl → NH₃↑ + HCl↑ (ısıtıldığında)
6. ÜRETİM YÖNTEMLERİ
| Yöntem | Açıklama |
|---|---|
| Nötralizasyon | NH₃ + HCl → NH₄Cl (en yaygın yöntem) |
| Solvay Prosesi (Yan Ürün) | Sodyum bikarbonat üretiminde yan ürün olarak elde edilir |
| Doğal Oluşum | Volkanik kraterlerde ve kömür yataklarında doğal olarak bulunur |
7. KULLANIM ALANLARI
7.1. Tarım
| Uygulama | Açıklama |
|---|---|
| Azotlu Gübre | Bitkilerin büyümesi için gerekli azotu sağlar |
| Çeltik Tarlaları | Amonyum sülfata göre daha yüksek verim sağlar |
| Pirinç ve Buğday | Özellikle yoğun yağmur alan bölgelerde kullanılır |
| Pamuk Üretimi | Lif kalitesini ve üretim verimini artırır |
7.2. Gıda Endüstrisi
| Uygulama | Açıklama |
|---|---|
| Ekmek Yapımı | Gıda katkı maddesi olarak, maya için besin kaynağı |
| Maya Besini | Maya fermantasyonunu destekler |
| Gıda Katkısı | Belirli gıda ürünlerinde katkı maddesi olarak |
7.3. İlaç ve Tıp
| Uygulama | Açıklama |
|---|---|
| Balgam Söktürücü | Öksürük şuruplarında mukozayı uyararak balgam söktürür |
| Karaciğer Tedavisi | Viral enfeksiyonlar ve toksik maddelerin neden olduğu karaciğer hasarında |
| İdrar Asitleştirici | İdrar pH'ını düzenlemek için |
7.4. Endüstriyel Uygulamalar
| Uygulama | Açıklama |
|---|---|
| Metal İşleme | Galvanizleme ve lehimleme işlemlerinde |
| Pil Üretimi | Kuru pillerde elektrolit olarak |
| Boya ve Vernik | Sertlik kazandırıcı olarak |
| Plastik Üretimi | Sertlik ve dayanıklılık artırıcı |
| Yapıştırıcılar | Formaldehit bazlı yapıştırıcılarda sertleştirici ajan |
| Döküm Ocakları | Ocakları harlamak için |
| Cam Elyaf | Islak cam elyaflarında sertleştirici |
| Petrol Rafinerileri | Amonyum tuzu birikintilerini kontrol etmek için |
7.5. Kimya ve Laboratuvar
| Uygulama | Açıklama |
|---|---|
| Amonyum Bileşikleri | Amonyum bikarbonat, sülfat, nitrat üretiminde hammadde |
| Patlayıcı Üretimi | Belirli patlayıcı formülasyonlarında |
| Kimyasal Analiz | Laboratuvar analizlerinde reaktif |
| L-Glutamik Asit | Üre kaynağı olarak |
8. AMONYUM KLORÜRÜN AVANTAJLARI
| Avantaj | Açıklama |
|---|---|
| Yüksek Çözünürlük | Suda kolayca çözünür, hızlı etki sağlar |
| Düşük Maliyet | Ekonomik ve yaygın olarak bulunabilir |
| Çok Yönlülük | Tarımdan ilaca, gıdadan sanayiye geniş kullanım |
| Azot Kaynağı | Bitkiler için kolay alınabilir azot sağlar |
| Asidik Özellik | Toprak pH'ını düzenlemek için kullanılabilir |
| Güvenli Kullanım | Uygun koşullarda güvenli bir kimyasal |
9. GÜVENLİK VE SAĞLIK BİLGİLERİ
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Oral LD50 (Sıçan) | ~1,650 – 2,000 mg/kg |
| Cilt Tahrişi | Hafif tahrişe neden olabilir |
| Göz Tahrişi | Tahrişe neden olabilir |
| Solunum | Tozun solunması tahrişe neden olabilir |
| Yutma | Yüksek dozlarda mide rahatsızlığına neden olabilir |
| Kanserojenite | Sınıflandırılmamıştır |
| Mutajenite | Negatif |
9.1. GHS SINIFLANDIRMASI
| Tehlike Sınıfı | Açıklama |
|---|---|
| Akut Toksisite | Kategori 4 (H302) - Yutulduğunda zararlı |
| Cilt Tahrişi | Kategori 2 (H315) - Cilt tahrişine neden olur |
| Göz Tahrişi | Kategori 2 (H319) - Ciddi göz tahrişine neden olur |
9.2. İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet Yolu | Yapılacak İşlem |
|---|---|
| Soluma | Temiz havaya çıkarın. Solunum tahrişi varsa tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması | Bol su ve sabunla yıkayın. Kirlenmiş giysileri çıkarın. |
| Göz Teması | En az 15 dakika bol su ile durulayın. Tıbbi yardım alın. |
| Yutma | Ağızı çalkalayın. Bol su için. Tıbbi yardım alın. |
10. DEPOLAMA VE KULLANIM
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Depolama Koşulları | Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Kap Gereksinimleri | Sıkıca kapalı, orijinal ambalaj |
| Korunması Gerekenler | Nem, güçlü oksitleyiciler, güçlü bazlar |
| Raf Ömrü | 24-36 ay (uygun depolama ile) |
| Higroskopiklik | Neme karşı hassas; kuru ortamda saklayın |
| Not | Soğuk ortamlarda konsantre çözeltisi kristalleşebilir |
11. TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| UN Numarası | 3077 (Çevresel Tehlike) |
| Tehlike Sınıfı | 9 (Çeşitli) |
| Ambalaj Grubu | III |
| ADR/RID | 9 |
| IMDG Kodu | 9 |
| IATA (Hava) | 9 |
12. AMBALAJ SEÇENEKLERİ
| Ambalaj Tipi | Miktar | Malzeme |
|---|---|---|
| Kraft Torba | 25 kg | Kraft + PE astar |
| Plastik Kova | 5-25 kg | HDPE |
| Big-Bag | 500-1000 kg | Polipropilen |
| Plastik Torba | 1-5 kg | PE |
13. DÜZENLEYİCİ MEVZUAT DURUMU
| Bölge / Otorite | Durum |
|---|---|
| Avrupa Birliği (REACH) | Kayıtlı madde |
| ABD (EPA TSCA) | TSCA envanterinde listelenmiştir |
| ABD (FDA) | Gıda katkı maddesi olarak onaylı (GRAS) |
| Türkiye | Kayıtlı madde |
14. DİĞER İSİMLER VE EŞ ANLAMLILAR
| Türü | İsim |
|---|---|
| Türkçe İsimler | Amonyum Klorür, Amonyum Klorid, Nişadır, Amonyal Klorür |
| İngilizce İsimler | Ammonium Chloride, Ammonium Muriate, Sal Ammoniac, Salmiak |
| Halk İsimleri | Halojen Kumu |
| CAS Numarası | 12125-02-9 |
15. ÖZET VE KRİTİK UYARILAR
Ürün Özeti
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Ürün | Amonyum Klorür |
| CAS Numarası | 12125-02-9 |
| Formül | NH₄Cl |
| Moleküler Ağırlık | 53.49 g/mol |
| Görünüm | Beyaz kristal katı / toz |
| Yoğunluk | 1.5 g/cm³ |
| Erime Noktası | 338 °C |
| Birincil Kullanım | Tarım, gıda, ilaç, endüstri, laboratuvar |
KRİTİK UYARILAR
1. Higroskopiklik: Amonyum klorür havadan nem çeker. Kuru ortamda saklanmalıdır. Aksi halde topaklanma ve çözünme meydana gelebilir.
2. Asidik Özellik: Suda çözündüğünde hafif asidik çözelti oluşturur (pH ~5.0-6.0). Cilt ve gözle temasından kaçının.
3. Termal Bozunma: Isıtıldığında amonyak (NH₃) ve hidroklorik asit (HCl) açığa çıkar. Bu gazlar tahriş edici ve zehirlidir. Isıtma işlemlerinde uygun havalandırma sağlanmalıdır.
4. Bazlarla Reaksiyon: Kuvvetli bazlarla (NaOH, KOH) reaksiyona girerek zehirli amonyak gazı açığa çıkarır. Asitlerle birlikte depolamayın.
5. Tarım Kullanımı: Tohum ile doğrudan temas eden alanlarda kullanılmamalıdır. Bitki türüne göre dozaj ayarlanmalıdır.
6. Gıda Kullanımı: Gıda uygulamalarında yalnızca gıda sınıfı amonyum klorür kullanılmalıdır.
7. Depolama: Serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanda, sıkıca kapalı kaplarda saklayın. Güçlü oksitleyiciler ve bazlardan uzak tutun.
8. KKD: Toz oluşan işlemlerde toz maskesi, eldiven ve koruyucu gözlük kullanın.
9. Çözünürlük: Konsantre çözeltiler soğukta kristalleşebilir. Depolama sıcaklığına dikkat edilmelidir.
10. Geri Dönüşüm: Amonyum klorür içeren atıklar geri kazanılabilir. Çevreye salınımından kaçının.
ÖNEMLİ BEYAN: Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve mevcut teknik verilere dayanarak hazırlanmıştır. Kullanıcı, ürünün kendi özel uygulamasına uygunluğunu belirlemek ve tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uymakla yükümlüdür. Tam güvenlik, depolama, kullanım, taşıma, atık ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır. Bu belge profesyonel veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
