Alüminyum Sülfat, Dialüminyum Trisülfat, Aluminum Sulfate, Dialuminum Trisulfate, Dialuminum Sulfate, Alum, Aluminium Sulphate, 10043-01-3
ALÜMİNYUM SÜLFAT
KİMYASAL PROFİL VE TANIM
| Parametre |
Bilgi |
| Kimyasal Adı |
Alüminyum Sülfat |
| Diğer İsimleri |
Dialüminyum Trisülfat, Dialüminyum Sülfat, Alüminyum(III) Sülfat, Sülfürik Asit Alüminyum Tuzu, Şap, Kek Şapı |
| Kimyasal Formülü |
Al₂(SO₄)₃ |
| Molekül Ağırlığı |
342.15 g/mol (susuz), 666.43 g/mol (oktadekahidrat) |
| CAS Numarası |
10043-01-3 |
| EC Numarası (EINECS) |
233-135-0 |
| MDL Numarası |
MFCD00003423 |
| RTECS Numarası |
BD1700000 |
| UN Numarası |
Düzenlenmemiştir (tehlikeli madde olarak sınıflandırılmamıştır) |
| Görünüm |
Beyaz ila kirli beyaz kristal toz, granül veya parça |
| Koku |
Kokusuz |
| Tat |
Buruk, hafif tatlımsı metalik |
BÖLÜM 1: FİZİKSEL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Değer |
| Fiziksel Hal (20°C) |
Katı (kristal) |
| Görünüm |
Beyaz ila kirli beyaz kristal toz, granül veya parça |
| Koku |
Kokusuz |
| Tat |
Buruk, hafif tatlımsı metalik |
| Molekül Ağırlığı |
342.15 g/mol (susuz) / 666.43 g/mol (oktadekahidrat) |
| Yoğunluk (Susuz) |
2.672 g/cm³ |
| Yoğunluk (Oktadekahidrat) |
1.62 g/cm³ |
| Erime Noktası (Susuz) |
770°C (bozunarak) |
| Erime Noktası (Oktadekahidrat) |
86.5°C |
| Kaynama Noktası |
Kaynamadan önce bozunur |
| Suda Çözünürlük (20°C) |
36.4 g/100 mL (susuz), 87.2 g/100 mL (oktadekahidrat) |
| Etanolde Çözünürlük |
Az çözünür |
| pH (%1 sulu çözelti) |
2.5 - 3.5 (asidik) |
| Higroskopiklik |
Orta derecede higroskopik |
| Kristal Sistemi |
Monoklinik (oktadekahidrat) |
| Kırılma İndisi |
~1.47 (oktadekahidrat) |
| Özgül Isı |
~0.75 J/g·K |
| Buhar Basıncı |
İhmal edilebilir |
| Yüzey Gerilimi |
~72 mN/m (sulu çözelti) |
BÖLÜM 2: KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Bilgi |
| Kimyasal Formül |
Al₂(SO₄)₃ |
| Molekül Ağırlığı |
342.15 g/mol |
| Alüminyum (Al) İçeriği |
~%15.8 (Al₂O₃ olarak ~%28-30) |
| Kükürt (S) İçeriği |
~%28.1 |
| Oksijen (O) İçeriği |
~%56.1 |
| pH (%1 çözelti) |
2.5 - 3.5 (asidik) |
| Kararlılık |
Normal depolama koşullarında kararlıdır |
| Hidroliz |
Al³⁺ + 3H₂O ⇌ Al(OH)₃ + 3H⁺ (asidik çözelti) |
| Termal Bozunma |
>770°C'de Al₂O₃ ve SO₃'e bozunur |
| Uyumlu Olduğu |
Su, asitler |
| Uyumsuz Olduğu |
Kuvvetli alkaliler, bazlar (nötralizasyon), oksitleyici ajanlar |
Temel Reaksiyonlar
Hidroliz (Su Arıtma):
Al₂(SO₄)₃ + 6H₂O ⇌ 2Al(OH)₃↓ + 3H₂SO₄
Nötralizasyon:
Al₂(SO₄)₃ + 6NaOH → 2Al(OH)₃↓ + 3Na₂SO₄
Termal Bozunma:
Al₂(SO₄)₃ → Al₂O₃ + 3SO₃↑ (>770°C'de)
Alkalinite ile Reaksiyon (Su Arıtma):
Al³⁺ + 3HCO₃⁻ → Al(OH)₃↓ + 3CO₂↑
BÖLÜM 3: HİDRAT FORMLARI
| Form |
Formül |
CAS |
Görünüm |
Özellikler |
| Susuz |
Al₂(SO₄)₃ |
10043-01-3 |
Beyaz toz |
Daha kararlı, higroskopik |
| Oktadekahidrat |
Al₂(SO₄)₃·18H₂O |
7784-31-8 |
Beyaz kristaller |
En yaygın ticari form |
| Hekzadekahidrat |
Al₂(SO₄)₃·16H₂O |
– |
Beyaz kristaller |
Daha az yaygın |
| Tetradekahidrat |
Al₂(SO₄)₃·14H₂O |
– |
Beyaz kristaller |
Daha az yaygın |
BÖLÜM 4: ÜRETİM PROSESİ
| Aşama |
Açıklama |
| 1. Hammadde |
Boksit cevheri (Al₂O₃·nH₂O) veya Alüminyum Hidroksit [Al(OH)₃] |
| 2. Reaksiyon |
Alüminyum hidroksit + Sülfürik asit |
| 3. Reaksiyon Denklemi |
2Al(OH)₃ + 3H₂SO₄ → Al₂(SO₄)₃ + 6H₂O |
| 4. Filtrasyon |
Çözünmeyen safsızlıkların uzaklaştırılması |
| 5. Konsantrasyon |
Buharlaştırma ile istenen konsantrasyona getirme |
| 6. Kristalizasyon |
Soğutarak alüminyum sülfatın kristalleştirilmesi |
| 7. Santrifüjleme |
Kristallerin ayrıştırılması |
| 8. Kurutma ve Paketleme |
Kurutma ve paketleme |
Alternatif Üretim (Boksitten):
text
Al₂O₃·nH₂O + H₂SO₄ → Al₂(SO₄)₃ + (n+3)H₂O
Giulini Prosesi:
Şist Prosesi:
BÖLÜM 5: KULLANIM ALANLARI
5.1 Su Arıtma (En Büyük Kullanım ~%66)
| Uygulama |
Açıklama |
| İçme Suyu Arıtma |
Askıda katı partiküllerin, bulanıklığın ve mikroorganizmaların giderilmesi için koagülant |
| Atık Su Arıtma |
Fosfor giderimi, kolloidal partiküllerin koagülasyonu |
| Endüstriyel Su Arıtma |
Soğutma suyu arıtımı, proses suyu berraklaştırma |
| Şehir Suları |
Su berraklaştırmada birincil koagülant |
| Havuz Suları |
Su berraklaştırma ve pH kontrolü |
5.2 Kağıt Endüstrisi (Önemli Kullanım ~%33)
| Uygulama |
Açıklama |
| Kağıt Haşıllama |
Reçine haşıllama maddesi, pH kontrolü |
| Kağıt Dolgu |
Kağıt kalitesini, opaklığını ve pürüzsüzlüğünü artırır |
| Selüloz İşleme |
Selüloz liflerinin bağlanması, dayanıklılık artışı |
| Koagülasyon |
Kağıt üretiminde katı ve sıvı fazların ayrılması |
5.3 Deri Tabaklama
| Uygulama |
Açıklama |
| Deri İşleme |
Protein çökelmesi, deri kalitesini iyileştirir |
| Krom Tabaklama |
Tabaklama işlemlerinde yardımcı madde |
5.4 Tarım ve Bahçecilik
| Uygulama |
Açıklama |
| Toprak Asitlendirme |
Asit seven bitkiler için toprak pH'ını düşürür (orman gülü, yaban mersini, rododendron) |
| Gübre Katkısı |
Fosfat kullanılabilirliğini artırır |
| Bitki Büyümesi |
Toprak koşullarını iyileştirerek büyümeyi teşvik eder |
5.5 Ahşap Koruma
| Uygulama |
Açıklama |
| Ahşap İşleme |
Su emilimini azaltır, mantar ve böceklere karşı korur |
| Yüzey İşleme |
Yüzey sertliğini ve parlaklığını artırır |
| Daldırma Yöntemi |
Derinlemesine koruma sağlar |
5.6 Tekstil ve Boyacılık
| Uygulama |
Açıklama |
| Mordan |
Boyaların liflere sabitlenmesini sağlar |
| Boyama Yardımcısı |
Renk haslığını artırır |
| Baskı |
Tekstil baskı uygulamalarında kullanılır |
5.7 Kozmetik ve Kişisel Bakım
| Uygulama |
Açıklama |
| Terlemeyi Önleyiciler |
Terlemeyi önleyici spreylerde aktif bileşen |
| Büzücü |
Cilt bakım ürünlerinde |
| Deodorantlar |
Deodorant formülasyonlarında bileşen |
5.8 İnşaat
| Uygulama |
Açıklama |
| Çimento Katkısı |
Priz süresini hızlandırır |
| Beton |
Dayanıklılığı artırır |
| Tuğla ve Kiremit |
Renklendirici ve bağlayıcı |
5.9 Diğer Uygulamalar
| Uygulama |
Açıklama |
| Potasyum Şapı Üretimi |
Potasyum alüminyum sülfat (şap) için öncü |
| Flokülant |
Madencilik ve mineral işlemede kullanılır |
| Mordan |
Pigment ve boya endüstrisinde kullanılır |
| Renk Giderici |
Geri dönüşüm ve atık yağ arıtımında kullanılır |
| Koku Kontrolü |
Koku giderici ajan olarak kullanılır |
| Kataliz |
Organik sentezde katalizör olarak kullanılır |
| Analitik Kimya |
Analitik yöntemlerde kullanılır |
| Fotoğrafçılık |
Fotoğraf proseslerinde kullanılır |
BÖLÜM 6: KALİTE SPESİFİKASYONLARI (TEKNİK SINIF)
| Parametre |
Spesifikasyon |
| Saflık (Al₂(SO₄)₃) |
≥ %17 (Al₂O₃ olarak) veya yüksek saflık için ≥ %99 |
| Al₂O₃ İçeriği |
%17-18 (sıvı çözelti) / %28-30 (katı) |
| Demir (Fe) İçeriği |
≤ %0.5-1.0 (endüstriyel sınıf), ≤ %0.005 (yüksek saflık) |
| Suda Çözünmeyenler |
≤ %0.1-0.5 |
| pH (%1 çözelti) |
2.5 - 3.5 |
| Serbest Asit (H₂SO₄ olarak) |
≤ %0.5-2.0 |
| Ağır Metaller (Pb olarak) |
≤ %0.001 |
| Arsenik (As) |
≤ %0.0005 (su arıtma için) |
| Görünüm |
Beyaz ila kirli beyaz toz veya kristaller |
| Suda Çözünürlük |
Suda tamamen çözünür |
BÖLÜM 7: DEPOLAMA VE KULLANIM
| Parametre |
Bilgi |
| Depolama Sıcaklığı |
Oda sıcaklığı (15-30°C) |
| Depolama Koşulları |
Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Kap Gereksinimleri |
Sıkıca kapalı, korozyona dayanıklı kaplar |
| Korunması Gerekenler |
Nem (higroskopik), kuvvetli alkaliler, bazlar |
| Raf Ömrü |
12-24 ay (açılmamış orijinal ambalajında uygun depolamada) |
| Higroskopiklik |
Orta derecede higroskopik |
| Ambalaj Seçenekleri |
25 kg torba (HDPE), 50 kg torba, 500 kg/1000 kg FIBC (büyük torbalar) |
| Ek Notlar |
Metaller için aşındırıcıdır; uyumsuz maddelerden uzak tutun |
BÖLÜM 8: GHS SINIFLANDIRMASI (TİPİK)
Not: GHS sınıflandırması tedarikçiler ve ürün kaliteleri arasında hafifçe değişebilir.
| Tehlike Sınıfı |
Kategori |
H-İfadesi |
| Akut Toksisite (Oral) |
Kategori 4 |
H302 |
| Cilt Tahrişi |
Kategori 2 |
H315 |
| Göz Tahrişi |
Kategori 2A |
H319 |
| Hedef Organ Toksisitesi (STOT-SE) |
Kategori 3 |
H335 |
| Sucul Toksisite (Kronik) |
Kategori 3 |
H412 |
Sinyal Kelimesi: UYARI
Tehlike Piktogramları: GHS07 (Ünlem İşareti)
Zararlılık İfadeleri (H-Codes):
| Kod |
İfade |
| H302 |
Yutulması halinde zararlıdır |
| H315 |
Cilt tahrişine neden olur |
| H319 |
Ciddi göz tahrişine neden olur |
| H335 |
Solunum yolu tahrişine neden olabilir |
| H412 |
Sucul organizmalar için zararlıdır, uzun süreli etkiler yapar |
BÖLÜM 9: ÖNLEM İFADELERİ (P-CODES)
| Kod |
İfade |
| P261 |
Tozunu solumaktan kaçının |
| P264 |
Eldivenle temasından sonra cildi iyice yıkayın |
| P270 |
Bu ürünü kullanırken yemek yemeyin, içmeyin veya sigara kullanmayın |
| P280 |
Koruyucu eldiven/koruyucu giysi/göz koruyucu/yüz koruyucu kullanın |
| P302+P352 |
CİLT İLE TEMASINDA: Bol sabun ve su ile yıkayın |
| P304+P340 |
SOLUNDUĞUNDA: Kişiyi temiz havaya çıkarın ve rahat nefes alması için uygun pozisyonda tutun |
| P305+P351+P338 |
GÖZ İLE TEMASINDA: Birkaç dakika su ile dikkatlice durulayın. Varsa kontakt lensleri çıkarın. Durulamaya devam edin |
| P312 |
Kendinizi iyi hissetmezseniz ZEHİR MERKEZİNİ/doktoru arayın |
| P501 |
İçeriği/kabı lisanslı atık bertaraf tesisinde bertaraf edin |
BÖLÜM 10: TOKSİKOLOJİK PROFİL
| Parametre |
Değer |
| Akut Oral Toksisite (LD50, Sıçan) |
~2,000-5,000 mg/kg |
| Akut Dermal Toksisite (LD50, Tavşan) |
> 2,000 mg/kg |
| Cilt Tahrişi |
Tahriş edici |
| Göz Tahrişi |
Tahriş edici |
| Kanserojenite |
Kanserojen olarak sınıflandırılmamıştır |
| Mutajenite |
Standart testlerde negatif |
| Üreme Toksisitesi |
Sınıflandırılmamıştır |
| Hedef Organlar |
Solunum yolu, gözler, cilt, gastrointestinal sistem |
Sağlık Etkileri
| Maruziyet Türü |
Etkiler |
| Akut (Yutma) |
Bulantı, kusma, karın ağrısı, ishal, gastrointestinal tahriş |
| Akut (Soluma) |
Solunum yolu tahrişi, öksürük, hırıltı |
| Akut (Cilt Teması) |
Tahriş, dermatit |
| Akut (Göz Teması) |
Tahriş, kızarıklık, ağrı |
| Kronik |
Vücut dokularında alüminyum birikimi (nadir) |
BÖLÜM 11: İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet Yolu |
Yapılacak İşlem |
| Soluma |
Temiz havaya çıkarın. Solunum zorluğu varsa tıbbi yardım alın |
| Cilt Teması |
Bol sabun ve su ile hemen yıkayın. Kirlenmiş giysileri çıkarın |
| Göz Teması |
En az 15 dakika bol su ile hemen durulayın. Tıbbi yardım alın |
| Yutma |
Ağzı çalkalayın. Kusturmayın. Tıbbi yardım alın |
BÖLÜM 12: YANGINLA MÜCADELE ÖNLEMLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| Yangın Tehlikesi |
Yanıcı değildir (tutuşmaz) |
| Söndürme Maddeleri |
Su spreyi, kuru toz, karbondioksit, köpük |
| Özel Tehlikeler |
Yüksek sıcaklıkta bozunarak toksik kükürt oksitler salar |
| Koruyucu Donanım |
Basınçlı solunum cihazı (SCBA), tam koruyucu giysi |
| Yangın Söndürme Notları |
Kapları soğutmak için su spreyi kullanın; yangın suyunun çevreye yayılmasını önleyin |
BÖLÜM 13: ÇEVRESEL BİLGİLER
| Parametre |
Bilgi |
| Sucul Toksisite |
Sucul yaşam için zararlıdır, uzun süreli etkiler yapar |
| Kalıcılık |
Çevrede yavaş bozunur |
| Biyobirikim |
Düşük potansiyel |
| Toprakta Hareketlilik |
Yüksek (suda çözünür) |
| Atık Bertarafı |
Yerel düzenlemelere göre tehlikeli olmayan atık olarak bertaraf edin |
| Çevresel Akıbet |
Alüminyum hidroksite hidrolize olur, su kütlelerinin pH'ını etkiler |
BÖLÜM 14: TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| UN Numarası |
Düzenlenmemiştir (tehlikeli madde olarak sınıflandırılmamıştır) |
| Tehlike Sınıfı |
Sınıflandırılmamıştır |
| Ambalaj Grubu |
Uygulanamaz |
| Doğru Taşıma Adı |
ALÜMİNYUM SÜLFAT |
| Deniz Kirletici |
Hayır |
| Taşıma Sıcaklığı |
Ortam sıcaklığı |
| Özel Hükümler |
Nemden koruyun |
BÖLÜM 15: MEVZUAT BİLGİLERİ
| Bölge |
Durum |
| AB |
REACH kayıtlı; listelenmiştir |
| Türkiye (KKDİK) |
Kayıtlı; uyum gereklidir |
| ABD (TSCA) |
Listelenmiştir |
| Kanada (DSL) |
Listelenmiştir |
| Avustralya (AICS) |
Listelenmiştir |
| Japonya (ENCS) |
Listelenmiştir |
| Kore (KECL) |
Listelenmiştir |
| Çin (IECSC) |
Listelenmiştir |
| Gıda Katkısı |
Onaylanmıştır (E numarası alüminyum sülfat için atanmamıştır) |
| Su Arıtma |
NSF/ANSI Standart 60 sertifikalı |
BÖLÜM 16: DİĞER İSİMLER VE EŞ ANLAMLILAR
| Türkçe İsim |
İngilizce İsim |
| Alüminyum Sülfat |
Aluminum Sulfate |
| Dialüminyum Trisülfat |
Dialuminum Trisulfate |
| Sülfürik Asit Alüminyum Tuzu |
Sulfuric Acid Aluminum Salt |
| Alüminyum (III) Sülfat |
Aluminum(III) Sulfate |
| Koagülant |
Coagulant |
| Flokülant |
Flocculant |
| Şap |
Alum |
Veritabanı Tanımlayıcıları
| Tanımlayıcı |
Değer |
| CAS (Susuz) |
10043-01-3 |
| CAS (Oktadekahidrat) |
7784-31-8 |
| EC |
233-135-0 |
| MDL |
MFCD00003423 |
| RTECS |
BD1700000 |
| PubChem CID |
24850 |
BÖLÜM 17: ÖZET VE KRİTİK BİLGİLER
ÖZET:
Alüminyum Sülfat (Al₂(SO₄)₃, CAS 10043-01-3), beyaz, kokusuz, kristal katıdır ve suda yüksek oranda çözünür. Asidik bir tuzdur (pH 2.5-3.5) ve öncelikle su arıtmada koagülant olarak kullanılır.
Temel Özellikler:
| Özellik |
Değer |
| Görünüm |
Beyaz kristal katı |
| Molekül Ağırlığı |
342.15 g/mol |
| Yoğunluk |
2.672 g/cm³ |
| Erime Noktası |
770°C (bozunarak) |
| Suda Çözünürlük (20°C) |
36.4 g/100 mL |
| pH (%1 çözelti) |
2.5 - 3.5 (asidik) |
Başlıca Kullanım Alanları:
| Sektör |
Uygulamalar |
| Su Arıtma (%66) |
İçme suyu, atık su, endüstriyel su berraklaştırma |
| Kağıt Endüstrisi (%33) |
Kağıt haşıllama, selüloz işleme, koagülasyon |
| Deri |
Deri işleme, protein çökelmesi |
| Tarım |
Toprak asitlendirme, gübre katkısı |
| Kozmetik |
Terlemeyi önleyiciler, deodorantlar |
| İnşaat |
Çimento katkısı, beton iyileştirme |
BÖLÜM 18: KRİTİK UYARILAR
| Uyarı |
Açıklama |
| Asidik Yapı |
Alüminyum sülfat asidik çözeltiler oluşturur (pH 2.5-3.5). Cilt, göz ve solunum yollarında tahrişe neden olur. |
| Su Arıtma Koagülantı |
Birincil kullanım alanıdır; su ile reaksiyona girerek alüminyum hidroksit flokları oluşturur ve askıda partikülleri uzaklaştırır. |
| Hidroliz |
Al³⁺ + 3H₂O ⇌ Al(OH)₃ + 3H⁺. Bu hidroliz, koagülant etkisinin temelini oluşturur. |
| Yanıcı Değil |
Tutuşmaz, ancak yüksek sıcaklıkta bozunarak toksik SO₃ dumanları salar. |
| Metaller İçin Aşındırıcı |
Nem varlığında demir ve çeliği aşındırabilir. Korozyona dayanıklı ekipman kullanın. |
| Alkali Uyumsuzluğu |
Kuvvetli bazlarla (NaOH, KOH) temas hızlı nötralizasyona ve ısı oluşumuna neden olur. |
| Higroskopik |
Havadan nem çeker; sıkıca kapalı kaplarda saklayın. |
| Çevresel Etki |
Sucul yaşam için zararlıdır, uzun süreli etkiler yapar (pH düşüşü ve alüminyum toksisitesi). |
| Ağır Metal Safsızlıkları |
Teknik sınıf demir ve diğer safsızlıkları içerebilir; su arıtma sınıfları katı saflık standartlarını karşılamalıdır. |
| Kişisel Koruyucu Donanım |
Alüminyum sülfat kullanırken her zaman: Güvenlik gözlüğü, koruyucu eldiven (nitril veya neopren), koruyucu giysi ve toz maskesi kullanın. |
YASAL UYARI
Bu dokümanda verilen bilgiler mevcut bilgi ve deneyimlerimize dayanarak iyi niyetle sunulmuştur; ancak her türlü kullanım koşulu bizim kontrolümüz dışında olduğundan bağlayıcı bir spesifikasyon veya garanti niteliği taşımaz. Bu Teknik Veri Sayfası yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Kullanıcılar kendi uygulamaları için uygunluğu test etmekle yükümlüdür. Tam güvenlik, depolama, kullanım, taşıma, atık ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır.
