Disodyum Ribonükleotid, Disodium Ribonucleotide, Ribonucleotide (I+G), Disodium Inosinate, Disodium Guanylate, IMP, GMP, E635, (I+G), 4691-65-0, 5550-12-9
DİSODYUM RİBONÜKLEOTİD (I+G) – E635
1. KİMYASAL KİMLİK VE TANIM
| Parametre |
Bilgi |
| Kimyasal Adı |
Disodyum 5'-Ribonükleotid |
| Diğer İsimler |
Ribonükleotid (I+G), Disodyum 5'-İnosinat + Disodyum 5'-Guanylat, E635, I+G, İnosinik Asit + Guanilik Asit Sodyum Tuzları |
| CAS Numarası |
4691-65-0 (Disodyum İnosinat), 5550-12-9 (Disodyum Guanylat) |
| E Numarası |
E635 |
| İçerik |
Disodyum 5'-İnosinat (IMP) ve Disodyum 5'-Guanylat (GMP) karışımı |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif kremsi, kristal toz |
| Koku |
Kokusuz veya çok hafif karakteristik koku |
| Fiziksel Hal (20°C) |
Katı (toz) |
| Kimyasal Sınıfı |
Nükleotid tuzu (organik) |
2. BİLEŞENLERİN KİMYASAL KİMLİKLERİ
| Parametre |
Disodyum İnosinat (IMP) |
Disodyum Guanylat (GMP) |
| Kimyasal Adı |
Disodyum 5'-inosinat |
Disodyum 5'-guanylat |
| E Numarası |
E630 (asit formu) |
E626 (asit formu) |
| CAS Numarası |
4691-65-0 |
5550-12-9 |
| Moleküler Formül |
C₁₀H₁₁N₄Na₂O₈P |
C₁₀H₁₂N₅Na₂O₈P |
| Moleküler Ağırlık |
~392.17 g/mol |
~407.19 g/mol |
| I+G Oranı |
Tipik olarak 1:1 veya 2:1 (I:G) |
|
3. RİBONÜKLEOTİD (I+G) NEDİR?
Ribonükleotid (I+G), doğal olarak et ve balıkta bulunan iki nükleotidin (inosinik asit ve guanilik asit) sodyum tuzlarının karışımıdır. E635 olarak da bilinen bu katkı maddesi, gıdalarda lezzet zenginleştirici olarak kullanılır. Tek başına belirgin bir tat vermez ancak diğer tatları kuvvetlendirir ve MSG ile sinerjik etki gösterir.
4. KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Bilgi |
| Kimyasal Yapı |
Nükleotid tuzları (inosinat + guanylat) |
| Moleküler Ağırlık |
~392-407 g/mol (bileşenlere göre) |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif kremsi toz |
| Koku |
Kokusuz |
| Suda Çözünürlük |
Yüksek (kolay çözünür) |
| pH (1% çözelti) |
~7.0 - 8.5 |
| Kararlılık |
Normal koşullarda kararlıdır |
| Higroskopiklik |
Hafif higroskopik |
| Optik Aktivite |
[α]²⁰D = -55° ila -75° |
5. FİZİKSEL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Değer |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif kremsi, kristal toz |
| Koku |
Kokusuz |
| Yoğunluk |
~0.8 - 1.0 g/cm³ (yığın) |
| Suda Çözünürlük (20°C) |
> 100 g/L (kolay çözünür) |
| Etanolde Çözünürlük |
Az çözünür veya çözünmez |
| pH (1% çözelti) |
7.0 - 8.5 |
| Nem İçeriği |
≤ %10 (tipik) |
6. KİMYASAL YAPI
Disodyum 5'-İnosinat (IMP):
O
||
HO - P - O - CH₂
| \
O⁻ O
/ \
/ \
C C
/ \ / \
/ \ / \
C C N
| | / \
| | / \
N N C N
/ \ / \ /
/ \ / \ /
C C N
| |
NH O
Disodyum 5'-Guanylat (GMP):
O
||
HO - P - O - CH₂
| \
O⁻ O
/ \
/ \
C C
/ \ / \
/ \ / \
C C N
| | / \
| | / \
N C C N
/ \ / \ / \ / \
/ \ / X \ / \
C C N C N
| / \ \ /
| / \ \ /
NH C N N
|
O
(X = NH₂)
7. ETKİ MEKANİZMASI (LEZZET ZENGİNLEŞTİRME)
| Aşama |
Açıklama |
| 1 |
Ribonükleotid (I+G) gıdaya eklenir |
| 2 |
Dil üzerindeki tat reseptörlerine bağlanır |
| 3 |
Umami tat reseptörleri (T1R1/T1R3) ile etkileşime girer |
| 4 |
Sinyal iletimini güçlendirir |
| 5 |
Mevcut lezzet bileşenlerinin algısını artırır |
| 6 |
MSG ile sinerjik etki gösterir (10 kata kadar güçlenme) |
| 7 |
Tuz ve diğer aroma artırıcıların miktarını azaltmaya yardımcı olur |
| 8 |
Daha zengin, daha dolgun bir tat profili oluşturur |
8. MSG İLE SİNERJİK ETKİ
| Etki |
Açıklama |
| Sinerji Mekanizması |
MSG (umami) ve I+G birlikte tat reseptörlerine bağlanır, sinyali güçlendirir |
| Lezzet Artışı |
Tek başına MSG'ye göre 5-10 kat daha güçlü lezzet algısı |
| Optimal Oran |
MSG:I+G = 95:5 ila 98:2 |
| Tuz Azaltma |
I+G kullanımı tuz miktarını %20-40 oranında azaltabilir |
| Maliyet Etkinlik |
Düşük miktarlarda yüksek etki sağlar |
9. TAT PROFİLİ VE ÖZELLİKLER
| Özellik |
Açıklama |
| Tek Başına Tat |
Belirgin tat vermez (hafif tatlı/ekşi) |
| Sinerjik Tat |
MSG ile birleştiğinde yoğun umami etkisi |
| Et Benzeri Lezzet |
Et ve balık notalarını güçlendirir |
| Tuz Algısı |
Tuzluluk algısını artırır, tuz azaltımına olanak tanır |
| Yağ Algısı |
Yağlılık ve ağız dolgunluğu hissini artırır |
| Kalıcılık |
Lezzetin ağızda kalma süresini uzatır |
10. KULLANIM ALANLARI
10.1. Hazır Gıdalar
| Uygulama |
Açıklama |
| Hazır Çorbalar |
Tat zenginleştirici olarak kullanım |
| Instant Noodle |
Lezzet artırıcı olarak baharat karışımlarında |
| Hazır Yemekler |
Dondurulmuş veya konserve yemeklerde |
| Pirinci ve Makarna |
Lezzetlendirilmiş hazır ürünlerde |
10.2. Atıştırmalıklar
| Uygulama |
Açıklama |
| Cipsler |
Tuzlu ve aromalı cipslerde |
| Krakerler |
Aromalı kraker ve tuzlu bisküvilerde |
| Aromalı Snack'ler |
Her türlü aromalı atıştırmalık üründe |
| Kuruyemiş |
Aromalı kuruyemiş ürünlerinde |
10.3. Soslar ve Baharatlar
| Uygulama |
Açıklama |
| Ketçap |
Domates bazlı soslarda lezzet artırıcı |
| Mayonez |
Soslarda dolgun tat sağlar |
| Soya Sosu |
Fermente soslarda lezzet derinliği |
| Hazır Sos Karışımları |
Toz sos ve baharat karışımlarında |
| Salata Sosları |
Hazır salata soslarında |
10.4. Et ve Deniz Ürünleri
| Uygulama |
Açıklama |
| İşlenmiş Et |
Salam, sosis, sucuk, pastırma |
| Konserve Et |
Konserve et ürünlerinde |
| Deniz Ürünleri |
Konserve balık, balık ezmesi, surimi |
| Et Özütleri |
Et suyu ve ekstraktlarında |
10.5. MSG Muadili Olarak
| Uygulama |
Açıklama |
| Alternatif Kullanım |
MSG içermeyen ürünlerde lezzet artırıcı |
| Sinerjik Kombinasyon |
MSG ile birlikte daha düşük dozlarda kullanım |
| Tuz Azaltma |
Düşük sodyumlu ürünlerde tat dengesi |
11. KULLANIM DOZAJLARI
| Ürün Kategorisi |
Önerilen Dozaj |
Açıklama |
| Çorbalar ve Soslar |
0.5 - 1.0 g/kg |
50-100 g / 100 kg ürün |
| Atıştırmalıklar |
0.3 - 0.8 g/kg |
Aroma karışımının %5-10'u |
| İşlenmiş Et |
0.2 - 0.5 g/kg |
%0.02-0.05 oranında |
| Hazır Yemekler |
0.3 - 0.8 g/kg |
Ürün ağırlığına göre |
| MSG ile Kombinasyon |
MSG:I+G = 95:5 ila 98:2 |
Optimum sinerji için |
Not: Yüksek konsantrasyonlarda istenmeyen metalik tat oluşabilir.
12. SEKTÖREL KULLANIM TABLOSU
| Sektör / Kullanım Alanı |
Açıklama |
| Hazır Gıdalar |
Çorba, hazır yemek, instant noodle gibi ürünlerde tat artırıcı olarak |
| Atıştırmalıklar |
Cips, kraker, aromalı snack ürünlerinde |
| Soslar ve Baharatlar |
Ketçap, mayonez, soya sosu, hazır sos karışımlarında |
| Et Ürünleri |
İşlenmiş et, salam, sosis, sucuk gibi ürünlerde |
| Deniz Ürünleri |
İşlenmiş balık ve deniz ürünlerinde |
| MSG Muadili |
MSG kullanılan tüm alanlarda alternatif veya sinerjik katkı olarak |
| Düşük Sodyumlu Ürünler |
Tuz azaltılmış gıdalarda tat dengesi için |
| Bebek Mamaları |
Sınırlı kullanım (düzenlemelere tabidir) |
13. GÜVENLİK VE TOKSİKOLOJİ
| Parametre |
Değer |
| ADI (Kabul Edilebilir Günlük Alım) |
Belirlenmemiştir (JECFA) |
| Oral LD50 (Sıçan) |
> 10.000 mg/kg |
| Kanserojenite |
Kanserojen olarak sınıflandırılmamıştır |
| Mutajenite |
Standart testlerde negatif |
| Üreme Toksisitesi |
Olumsuz etki kanıtı yoktur |
| Akut Toksisite |
Düşük toksisite |
| Cilt Tahrişi |
Tahriş edici değildir |
| Göz Tahrişi |
Tahriş edici değildir |
14. YAN ETKİLER VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER
| Durum |
Açıklama |
| Astım Hastaları |
Önerilmez (bazı astımlılarda hassasiyet görülebilir) |
| Gut Hastaları |
Uzak durmalıdır (pürinlere metabolize olur, ürik asit seviyesini artırabilir) |
| Hiperürisemi |
Ürik asit yüksekliği olanlarda dikkatli kullanım |
| Genel Popülasyon |
Kullanılan konsantrasyonlar çok düşük olduğundan olumsuz etki nadirdir |
| Dini Duyarlılık |
Domuzdan veya sığırdan üretilebilir; helal/koşer sertifikası önemlidir |
Uyarı: Astım hastaları ve gut hastaları bu katkı maddesini içeren gıdalardan kaçınmalıdır.
15. KAYNAK VE ÜRETİM BİLGİLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| Doğal Kaynak |
Et, balık, mantarlarda doğal olarak bulunur |
| Endüstriyel Üretim |
Maya RNA'sından veya et ekstraktlarından üretilir |
| Hammadde |
Genellikle sığır, domuz veya balık dokuları; bazen maya (Torula) |
| Üretim Yöntemi |
Ekstraksiyon, enzimatik hidroliz, saflaştırma, kurutma |
| Vejetaryen/Vegan |
Hayvansal kaynaklı olabilir (üretici sertifikası önemli) |
| Helal/Koşer |
Sertifikasyon gerektirir (kaynağa bağlı) |
16. DİĞER İSİMLER VE EŞ ANLAMLILAR
| Türü |
İsim |
| Türkçe İsimler |
Ribonükleotid (I+G), Disodyum 5'-ribonükleotid, I+G, E635 |
| İngilizce İsimler |
Disodium 5'-Ribonucleotide, I+G (Inosinate + Guanylate), Disodium 5'-Inosinate + Disodium 5'-Guanylate |
| E Numarası |
E635 |
| Bileşenler |
Disodyum 5'-İnosinat (IMP), Disodyum 5'-Guanylat (GMP) |
| CAS Numaraları |
4691-65-0 (IMP), 5550-12-9 (GMP) |
17. DÜZENLEYİCİ MEVZUAT DURUMU
| Bölge / Otorite |
Durum |
| Avrupa Birliği (EFSA) |
E635 olarak onaylı, ADI belirtilmemiş |
| ABD (FDA) |
GRAS kapsamında (21 CFR 182.5097) |
| Türkiye |
Türk Gıda Kodeksi'nde onaylı (E635) |
| JECFA (FAO/WHO) |
Onaylı, ADI belirtilmemiş |
| Japonya |
Gıda katkı maddesi olarak onaylı |
| Avustralya/Yeni Zelanda |
Onaylı (FSANZ) |
| Helal Sertifikasyonu |
Hayvansal kaynak nedeniyle gereklidir |
| Koşer Sertifikasyonu |
Üretim kaynağına bağlı olarak gereklidir |
18. DEPOLAMA VE RAF ÖMRÜ
| Parametre |
Bilgi |
| Depolama Koşulları |
Serin (15-25°C), kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Kap Gereksinimleri |
Sıkıca kapalı, orijinal ambalaj, nemden korunmuş |
| Korunması Gerekenler |
Nem, yüksek ısı, kuvvetli asitler, kuvvetli bazlar |
| Raf Ömrü |
12-24 ay (açılmamış orijinal ambalajında) |
| Higroskopiklik |
Hafif higroskopik; nemden koruyun |
19. AMBALAJ SEÇENEKLERİ
| Ambalaj Tipi |
Miktar |
Malzeme |
| Alüminyum folyo torba |
1-5 kg |
Lamine alüminyum |
| Plastik kova |
5-25 kg |
HDPE |
| Kraft torba |
25 kg |
Kraft kağıt |
| Big-Bag |
500-1000 kg |
Polipropilen |
| Plastik torba |
1-5 kg |
PE/LDPE |
20. TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| UN Numarası |
Düzenlenmemiştir (tehlikeli madde değil) |
| Tehlike Sınıfı |
Uygulanamaz |
| Ambalaj Grubu |
Uygulanamaz |
| ADR/RID |
Düzenlenmemiştir |
| IMDG Kodu |
Düzenlenmemiştir |
| IATA (Hava) |
Düzenlenmemiştir |
| Deniz Kirletici |
Hayır |
21. KALİTE SPESİFİKASYONLARI
| Parametre |
Spesifikasyon |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif kremsi toz |
| Tanımlama |
Pozitif (nükleotid testleri) |
| Tayin (IMP + GMP) |
%95.0 - 102.0 (kuru bazda) |
| I:G Oranı |
1:1 - 2:1 (üreticiye göre değişir) |
| pH (%1 çözelti) |
7.0 - 8.5 |
| Kurutma Kaybı |
≤ %10.0 |
| Ağır Metaller (Pb olarak) |
≤ 10 ppm |
| Kurşun (Pb) |
≤ 3 ppm |
| Arsenik (As) |
≤ 3 ppm |
| Aerobik Bakteri |
≤ 1.000 KOB/g |
| Maya ve Küf |
≤ 100 KOB/g |
| E. coli |
Negatif |
| Salmonella |
Negatif |
22. ÖZET VE KRİTİK UYARILAR
Ürün Özeti
| Parametre |
Değer |
| Ürün |
Disodyum Ribonükleotid (I+G) |
| E Numarası |
E635 |
| CAS Numarası |
4691-65-0 (IMP), 5550-12-9 (GMP) |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif kremsi toz |
| Birincil Fonksiyon |
Lezzet zenginleştirici / tat artırıcı |
| Kullanım Dozajı |
0.5 - 1.0 g/kg ürün |
KRİTİK UYARILAR
1. Lezzet Zenginleştirici Etki: Tek başına belirgin tat vermez; diğer tatları kuvvetlendirir. MSG ile birlikte kullanıldığında 5-10 kata kadar sinerjik etki sağlar.
2. MSG Sinerjisi: MSG:I+G = 95:5 ila 98:2 oranında kullanıldığında optimum lezzet artışı sağlanır. Tuz miktarını %20-40 azaltmaya olanak tanır.
3. Yan Etkiler: Astım hastaları ve gut hastaları için önerilmez. Pürinlere metabolize olarak ürik asit seviyesini artırabilir.
4. Kaynak ve Dini Duyarlılık: Genellikle et veya balıktan üretilir. Vejetaryenler, veganlar ve dini hassasiyetleri olan topluluklar için uygun olmayabilir. Helal/koşer sertifikası gereklidir.
5. Kullanım Dozajı: 0.5-1 g/kg (50-100 g / 100 kg ürün). Yüksek dozlarda istenmeyen metalik tat oluşabilir.
6. Düzenleyici Durum: Avrupa Birliği (E635), ABD (GRAS), Türkiye (Gıda Kodeksi) ve JECFA tarafından onaylıdır.
7. Sektörel Kullanım: Hazır gıdalar, atıştırmalıklar, soslar, et ürünleri ve deniz ürünlerinde yaygın olarak kullanılır.
8. MSG Muadili: MSG kullanılan tüm alanlarda alternatif veya sinerjik katkı olarak kullanılabilir.
9. Depolama: Serin, kuru yerde, sıkıca kapalı ambalajda saklanmalıdır. Hafif higroskopiktir, nemden korunmalıdır.
10. Gıda Etiketi: E635 olarak etiketlenmelidir. Kaynak bilgisi üretici tarafından sağlanmalıdır (helal/vejetaryen durumu).
ÖNEMLİ BEYAN: Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve mevcut teknik verilere dayanarak hazırlanmıştır. Kullanıcı, ürünün kendi özel uygulamasına uygunluğunu belirlemek ve tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uymakla yükümlüdür. Tam güvenlik, depolama, kullanım, taşıma, atık ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır. Bu belge profesyonel veya tıbbi tavsiye yerine geçmez.
