Manganez Sülfat, Manganese Sulfate, Mangan Sülfat Monohidrat, Manganez Sülfat Tetrahidrat, 7785-87-7, 10034-96-5, 10101-68-5
MANGANEZ SÜLFAT (MnSO₄)
Manganese(II) Sulfate / Mangan Sülfat
CAS Numaraları: 7785-87-7 (Susuz), 10034-96-5 (Monohidrat), 10101-68-5 (Tetrahidrat)
EC Numarası: 232-089-9
1. KİMLİK BİLGİLERİ
| Özellik |
Susuz |
Monohidrat |
Tetrahidrat |
| Kimyasal Adı |
Manganez(II) Sülfat |
Manganez(II) Sülfat Monohidrat |
Manganez(II) Sülfat Tetrahidrat |
| Diğer İsimleri |
Mangan sülfat, Manganöz sülfat |
Manganez sülfat monohidrat |
Manganez sülfat tetrahidrat |
| Kimyasal Formülü |
MnSO₄ |
MnSO₄·H₂O |
MnSO₄·4H₂O |
| Molekül Ağırlığı |
151.00 g/mol |
169.02 g/mol |
223.06 g/mol |
| CAS Numarası |
7785-87-7 |
10034-96-5 |
10101-68-5 |
| EC Numarası (EINECS) |
232-089-9 |
232-089-9 |
232-089-9 |
| Görünüm |
Beyaz ila açık pembe kristaller |
Beyaz ila açık pembe kristal toz |
Açık pembe kristaller |
| Koku |
Kokusuz |
Kokusuz |
Kokusuz |
2. FİZİKSEL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Susuz |
Monohidrat |
Tetrahidrat |
| Fiziksel Hali (20°C) |
Katı (kristal toz) |
Katı (kristal toz) |
Katı (kristaller) |
| Görünüm |
Beyaz ila açık pembe toz |
Beyaz ila açık pembe toz |
Açık pembe kristaller |
| Molekül Ağırlığı |
151.00 g/mol |
169.02 g/mol |
223.06 g/mol |
| Yoğunluk (20°C) |
3.25 g/cm³ |
2.95 g/cm³ |
2.11 g/cm³ |
| Erime Noktası |
700°C (bozunur) |
Isıtıldığında bozunur (100-125°C'de H₂O kaybeder) |
Isıtıldığında bozunur |
| Bozunma Sıcaklığı |
>700°C (MnO + SOₓ) |
>700°C (MnO + SOₓ) |
>700°C (MnO + SOₓ) |
| Suda Çözünürlük (20°C) |
~50-70 g/100 mL |
~50-70 g/100 mL |
~50-70 g/100 mL |
| Metanolde Çözünürlük |
Az çözünür |
Az çözünür |
Az çözünür |
| Higroskopiklik |
Düşük ila orta |
Düşük ila orta |
Düşük ila orta |
| pH (%5 çözelti) |
4.5 – 6.5 (hafif asidik) |
4.5 – 6.5 (hafif asidik) |
4.5 – 6.5 (hafif asidik) |
3. KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Bilgi |
| Kimyasal Formül |
MnSO₄ (susuz bazda) |
| Molekül Ağırlığı |
151.00 g/mol (susuz) |
| Manganez İçeriği (Susuz) |
~%36.4 Mn |
| Manganez İçeriği (Monohidrat) |
~%32.5 Mn |
| Manganez İçeriği (Tetrahidrat) |
~%24.6 Mn |
| Oksidasyon Durumu |
Mn(II) – Mn(III), Mn(IV), Mn(VII)'ye oksitlenebilir |
| Kararlılık |
Normal koşullarda kararlıdır |
| Termal Bozunma |
MnSO₄ + Isı → MnO + SO₂↑ + SO₃↑ (700°C üzerinde) |
| Geçimsiz Maddeler |
Kuvvetli oksitleyiciler, alkaliler (Mn(OH)₂ çöktürür), kuvvetli indirgeyiciler |
4. FORMLAR VE SINIFLAR
| Form |
CAS |
Saflık (Tipik) |
Birincil Uygulamalar |
| Susuz (7785-87-7) |
7785-87-7 |
≥ %98 |
Laboratuvar, endüstriyel prosesler, yüksek saflık |
| Monohidrat (10034-96-5) |
10034-96-5 |
≥ %98 |
Tarım (gübre), hayvan yemi, batarya öncülü – en yaygın |
| Tetrahidrat (10101-68-5) |
10101-68-5 |
≥ %98 |
Daha az yaygın; özel kimyasal uygulamalar |
5. KULLANIM ALANLARI
5.1. Tarım (Mikrobesin Gübresi) – Birincil Kullanım
| Uygulama |
Fonksiyon |
| Mikrobesin Gübresi |
Bitki büyümesi için manganez sağlar |
| Alkali Toprak Düzeltmesi |
Yüksek pH'lı topraklarda manganez eksikliğini düzeltir (yaprak spreyi) |
| Yaprak Spreyi |
Eksiklik belirtilerinin hızlı düzeltilmesi |
| Toprak Uygulaması |
Alkali topraklarda daha az etkilidir (yüksek pH'da Mn alınamaz hale gelir) |
| Uyumluluk |
Asidik gübrelerle birlikte kullanıldığında alım artar |
5.2. Hayvan Yemi (Mikrobesin Takviyesi)
| Uygulama |
Fonksiyon |
| Yem Katkısı |
Enzim fonksiyonu için gerekli manganezi sağlar |
| Kemik Gelişimi |
İskelet büyümesini ve bakımını destekler |
| Üreme |
Hayvanlarda üreme sağlığı için gereklidir |
| Önerilen Dozaj |
Veteriner veya hayvan besleme uzmanına danışın |
5.3. Pil Endüstrisi
| Uygulama |
Fonksiyon |
| Li-iyon Batarya Katot Öncülü |
NMC (Nikel Manganez Kobalt) katotlar için hammadde |
| Lityum Manganez Oksit (LMO) Üretimi |
MnSO₄ + Li₂CO₃ → LiMn₂O₄ |
| Elektrolit Katkısı |
Bazı batarya formülasyonlarında |
5.4. Su Arıtma
| Uygulama |
Fonksiyon |
| Demir/Mangan Giderimi |
Sudan demir ve mangan giderimi için koagülasyon yardımcısı |
| Oksidasyon Katalizörü |
Çözünmüş kirleticilerin oksidasyonunu katalize eder |
| Kireç Kontrolü |
Bazı arıtma formülasyonlarında |
5.5. Metalurji ve Alaşımlar
| Uygulama |
Fonksiyon |
| Manganez Metali Öncüsü |
Elektrolitik manganez metali üretimi |
| Alaşım Katkısı (Öncü) |
Alaşım üretimi için manganez kaynağı |
| Ferromanganez Üretimi |
Ferromanganez üretimi için hammadde (dolaylı) |
5.6. Kimya Endüstrisi
| Uygulama |
Fonksiyon |
| Katalizör |
Kimyasal reaksiyonlarda oksidasyon katalizörü |
| Reaktif |
Analitik kimya reaktifi |
| Pigment Üretimi |
Manganez bazlı pigmentler için hammadde |
| Elektrolitik Manganez Dioksit (EMD) |
Batarya sınıfı MnO₂ için öncü |
6. SEKTÖREL UYGUNLUK
| Sektör |
Uygunluk |
Notlar |
| Tarım |
Yüksek |
Mn eksikliği olan topraklar için mikrobesin gübresi |
| Hayvan Yemi |
Yüksek |
Temel eser mineral takviyesi |
| Batarya Endüstrisi |
Yüksek |
Li-iyon bataryalar için katot öncülü (NMC, LMO) |
| Su Arıtma |
Orta |
Koagülasyon yardımcısı, demir/mangan giderimi |
| Kimya Endüstrisi |
Orta |
Katalizör, reaktif, pigment öncülü |
| Metalurji |
Dolaylı |
Sadece öncü; doğrudan alaşımlarda kullanılmaz |
| Gıda / İlaç |
Uygun değil |
Yüksek dozda toksiktir; gıda katkısı olarak onaylı değildir |
| Çevre |
Orta |
Atık yönetimi kritiktir; çevresel salınımdan kaçının |
7. KALİTE SPESİFİKASYONLARI (TİPİK – Monohidrat)
| Parametre |
Gübre Sınıfı |
Yem Sınıfı |
Batarya Sınıfı |
| Saflık (MnSO₄·H₂O) |
≥ %98.0 |
≥ %98.0 |
≥ %99.5 |
| Manganez (Mn) İçeriği |
≥ %31.5 |
≥ %31.5 |
≥ %32.0 |
| Klorür (Cl) |
≤ %0.01 |
≤ %0.01 |
≤ %0.005 |
| Demir (Fe) |
≤ %0.01 |
≤ %0.01 |
≤ %0.001 |
| Ağır Metaller (Pb olarak) |
≤ %0.005 |
≤ %0.005 |
≤ %0.001 |
| Arsenik (As) |
≤ %0.0005 |
≤ %0.0005 |
≤ %0.0001 |
| Kadmiyum (Cd) |
– |
– |
≤ %0.0001 |
| Suda Çözünmeyenler |
≤ %0.05 |
≤ %0.05 |
≤ %0.01 |
| pH (%5 çözelti) |
4.5 – 6.5 |
4.5 – 6.5 |
4.5 – 6.5 |
8. DEPOLAMA VE KULLANIM
| Parametre |
Bilgi |
| Depolama Koşulları |
Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Kap Gereksinimleri |
Sıkıca kapatılmış, neme dayanıklı kaplar (HDPE, astarlı variller, plastik torbalar) |
| Korunması Gerekenler |
Nem, kuvvetli oksitleyiciler, alkaliler |
| Raf Ömrü |
12-24 ay (açılmamış orijinal ambalajında uygun depolamada) |
| Higroskopiklik |
Düşük ila orta; hidrat formları yüksek sıcaklıkta su kaybedebilir |
| Geçimsiz Maddeler |
Kuvvetli oksitleyiciler, alkaliler (Mn(OH)₂ çöktürür) |
| Ambalaj Seçenekleri (Toz) |
25 kg torba, 50 kg varil, 500 kg/1000 kg FIBC (büyük torbalar) |
9. GÜVENLİK VE SAĞLIK BİLGİLERİ
GHS Sınıflandırması
| Tehlike Sınıfı |
Kategori |
| Akut Toksisite (Oral) |
Kategori 4 (H302) |
| Akut Toksisite (Soluma) |
Kategori 4 (H332) |
| Hedef Organ Toksisitesi (Tekrarlı maruziyet) |
Kategori 1 (H372) – sinir sistemi |
| Kronik Sucul Toksisite |
Kategori 2 (H411) |
Zararlılık İfadeleri (H-Codes)
| Kod |
İfade |
| H302 |
Yutulması halinde zararlıdır |
| H332 |
Solunması halinde zararlıdır |
| H372 |
Uzun süreli veya tekrarlı maruziyet sonucu organlarda (sinir sistemi) hasara neden olur |
| H411 |
Sucul yaşam için toksik, uzun süreli etkiler gösterir |
İlk Yardım Önlemleri
| Maruziyet Yolu |
Yapılacak İşlem |
| Soluma |
Temiz havaya çıkarın. Solunum tahrişi devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması |
Bol su ve sabunla yıkayın. Kirlenmiş giysileri çıkarın. |
| Göz Teması |
En az 15 dakika bol su ile hemen durulayın. Tıbbi yardım alın. |
| Yutma |
Kusturmayın. Ağzı çalkalayın. Su için. Derhal tıbbi yardım alın. |
Kişisel Koruyucu Donanım (KKD)
| Ekipman |
Öneri |
| Solunum Koruması |
Toz maskesi (N95) toz halinde kullanırken |
| El Koruması |
Kimyasala dayanıklı eldivenler (nitril) |
| Göz Koruması |
Yan siperlikli güvenlik gözlüğü |
| Vücut Koruması |
Lab önlüğü veya koruyucu giysi |
10. TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| UN Numarası |
3077 (Çevre için tehlikeli madde, katı, b.a.g.) |
| Tehlike Sınıfı |
9 (Çeşitli tehlikeli maddeler) |
| Ambalaj Grubu |
III |
| Doğru Taşıma Adı |
ÇEVRE İÇİN TEHLİKELİ MADDE, KATI, B.A.G. (Manganez sülfat) |
| Deniz Kirletici |
Evet |
| ADR/RID Etiketi |
9 + "Çevre için Tehlikeli" |
11. ÖZET
Manganez Sülfat (MnSO₄, CAS 7785-87-7, 10034-96-5, 10101-68-5) , manganez(II)'nin en yaygın tuzudur. Beyaz ila açık pembe kristal katı formunda, suda çözünür ve hafif asidiktir. Monohidrat formu (MnSO₄·H₂O) ticari olarak en önemli formdur.
Temel Özellikler:
| Özellik |
Değer |
| Görünüm |
Beyaz ila açık pembe toz/kristaller |
| Molekül Ağırlığı (Susuz) |
151.00 g/mol |
| Yoğunluk (Susuz) |
3.25 g/cm³ |
| Mn İçeriği (Susuz) |
%36.4 |
| Çözünürlük |
~50-70 g/100 mL su |
Başlıca Kullanım Alanları:
| Sektör |
Uygulamalar |
| Tarım |
Mikrobesin gübresi (yaprak spreyi, toprak uygulaması) |
| Hayvan Yemi |
Eser mineral takviyesi |
| Batarya Endüstrisi |
NMC, LMO katot öncülü (Li-iyon bataryalar) |
| Su Arıtma |
Koagülasyon yardımcısı, demir/mangan giderimi |
| Kimya Endüstrisi |
Katalizör, reaktif, pigment öncülü |
Temel Güvenlik Noktaları:
-
ZARARLI – Yutulması veya solunması halinde
-
NÖROTOKSİK – Kronik maruziyet manganizme (Parkinson benzeri semptomlar) neden olabilir
-
ÇEVRE TEHLİKESİ – Sucul yaşam için toksiktir
-
KKD İLE KULLANIN – Eldiven, toz maskesi, gözlük kullanın
-
GIDA İÇİN DEĞİL – Gıda katkısı olarak onaylı değildir
Önemli Beyan: Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Tam güvenlik, kullanım, depolama ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için her zaman üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS) başvurun.
